Boekenmecenaat in de 17e eeuw

Gegevens uit geëxcerpeerde boeken

Volgorde van de beschrijvingen: volgnummer, auteur, titel, plaats, uitgever, drukker, jaar, formaat/opbouw, signatuur (als geen bibliotheek vermeld is, is de UB Amsterdam bedoeld), ‘genre’, mecenas/patroon, aanvrager, ‘motivatie’.

 

0001

auteur

Smallegange, Mattheus

titel

Disputatio juridica vigesima septima

plaats

Utrecht

uitgever

Waesberge, Joannis á

drukker

-

jaar

1649

formaat/opbouw

04: D4-Z

signatuur

Utrecht, UB: A.qu.192(33)

'genre'

disputatie, juridisch

mecenas/patroon

Knuyt, Joannes de

aanvrager

Smallegange, Matheus

'motivatie'

 

0002

auteur

Smallegange, Mattheus

titel

Volmaekte magistraet

plaats

Dordrecht

uitgever

-

drukker

Neering, Gillis

jaar

1659

formaat/opbouw

08: *8 A-X8 Y4

signatuur

278 G 7

'genre'

magistratenspiegel

mecenas/patroon

Goes, baljuw, burgemeesters, schepenen, raden en secretarissen

aanvrager

Smallegange, Mattheus

'motivatie'

-

 

0003

auteur

Smallegange, Mattheus

titel

Tasso, Aminta

plaats

Rotterdam

uitgever

Waesberge, Pieter van

drukker

-

jaar

1660

formaat/opbouw

12: A-F12

signatuur

349 B 23

'genre'

toneel, tragikomedie

mecenas/patroon

Rogiers, Henrik

aanvrager

Smallegange, Matheus

'motivatie'

De opdracht is gericht aan 'den voortreffelijken Heer, de heer Henrik Rogiers' wegens 'De goede genegentheden soo menigmael t'mywaerts betoont'.

 

0004

auteur

Smallegange, Matheus

titel

Afbeelding van 't oude Romen

plaats

Amsterdam

uitgever

Meurs, Jacobus van

drukker

Lier, Steven van

jaar

1661

formaat/opbouw

12: *6 áãá1 A-S12 T6

signatuur

444 G 2

'genre'

topografie

mecenas/patroon

Schaap, Geeraard

aanvrager

Meurs, Jacobus van

'motivatie'

-

 

0005

auteur

Smallegange, Matheus

titel

Christelyke staets-vorst, vertaling van Saavedra

plaats

Amsterdam

uitgever

Schipper, Jan Jacobsz

drukker

Smit, Borrit Jansz

jaar

1662

formaat/opbouw

08: A8(A1 + x2) B-Sss8

signatuur

344 B 5

'genre'

vorstenspiegel

mecenas/patroon

Reigersberg, Johan van

aanvrager

Smallegange, Matheus

'motivatie'

Smallegange draagt deze vertaling op aan de Zeeuwse gecommitteerde bij de admiraliteit in Amsterdam, Johan van Reigersberg, wegens 'Uwe genegentheit t'aller tijt van onse eerste jaren t'mywaerts betoont, my tot eeuwige dankbaerheit verplichtende' (fol. x2r).

 

0006

auteur

Lipsius, Justus

titel

Politica, dat is vande regeeringhe van landen ende steden

plaats

Amsterdam

uitgever

Claesz, Cornelis

drukker

Rade, Gielis vanden (Franeker)

jaar

1590

formaat/opbouw

08: *8 *4 A-S8

signatuur

975 E 22

'genre'

politiek, theorie

mecenas/patroon

Amsterdam, stedelijke overheid

aanvrager

Everaert, Marten

'motivatie'

Marten Everaert zoekt bij de overheid bescherming voor zijn vertaling van de Politica: fol. *3v: "T'selve voorts bevelende onder die bewaringhe van ulieden mijn E.W. ende seer voorsienighe Heeren, die t'selfde teghen alle [...] onweer in ulieder Haven wel sult bewaren [...]." Leiden 25-8-1590.

 

 

0007

auteur

Blondel, David

titel

Actes authentiques des eglises reformees

plaats

Amsterdam

uitgever

Blaeu, Jean

drukker

-

jaar

1655

formaat/opbouw

04: A-M4 N2

signatuur

416 G 2

'genre'

kerkgeschiedenis

mecenas/patroon

Pasteurs et anciens des eglises wallones

aanvrager

'motivatie'

"Je supplie de tout mon coeur sa saincte majesté d'espandre en toute abondace sur les deliberations de vostre venerable assembleé, vos personnes, vostre ministere, vos troupeaus, vos familles, le thresor de ses benedictions paternelles..."

Opgedragen aan: Pasteurs et Anciens des eglises wallones, assemblés en synode, le 14 d'avril 1655, á Amsterdam.

 

 

0008

auteur

Beeltsnijder, Johannes

titel

Anathomie, dat is: ontledinge des christelijcken catechismus

plaats

Amsterdam

uitgever

Bourse, Jaques

drukker

Burgh, Pieter la

jaar

1654

formaat/opbouw

04: *4 2*2 A-3S4 3T2

signatuur

775 F 21

'genre'

religie

mecenas/patroon

Drenthe, De heer Drossard en de gedeputeerde staten van

aanvrager

'motivatie'

De opdracht is weliswaar gewijd aan Johan Beeltsnijder en Wijer Beeltsnijder, broers van de auteur, en aan de "swagers Guiliaem Bert en Johan Bert", maar dat zij niet de maecenassen zijn, blijkt uit een passage in de opdracht die als volgt luidt:

"Ick hadde groote redenen, om dit mijn gestelde Tractaet in 't licht te laten komen onder de Patrocinie ende Protectie van de Weledele Mogende heeren Drossard ende Gedeputeerde Staten der Lantschap Drenthe, als zijnde mijne heeren promotoren ende grootgunstige Fautoren, voornamelijck ten aensien van de materie selve, dewijle de wel-gemelte Heeren menige jaren herwaerts 't allen tijden bevonden zijn geweest seer ijverigh, om goede ordre over al in de kercken hare Landt­schap in te voeren, ende specialijk over het stuk van Cate­chisatie:(...)

De redenen, waerom ick haer Wel-edele mogende met mijne Dedicatie voorbij gae, is dese: Om alsoo voor te komen de na sprake van sommige nijdige quaet-gunstige menschen, die mij mochten na gheven ende lasteren, dat ick desen mijnen arbeyt principalijck soude aenghewendet hebben, om vuyl gewin, om groote vereeringe door mijne Dedicatie te obtineren." Beylen, 15. septembris, Anno 1651

 

 

0009

auteur

Vossius, Geerardus Joannus

titel

De cognitione sui libellus

plaats

Amsterdam

uitgever

Janszonius, Joannus

drukker

-

jaar

1654

formaat/opbouw

12: A-E12

signatuur

1084 G 12

'genre'

proza (psychologie?)

mecenas/patroon

Cloeckius, Petrus, senatorem Amstelodemensium

aanvrager

'motivatie'

"De besaadighde Vrouwe Elisabeth Vossia, waardigh eertijds soodaanen Gemaal, had in mijn handen gesteld dit schrift in 't licht te brenghen, als 't mij goed docht; maer sy vond self geraaden dat ik 't vooral u soude toe-eigenen: wie isser ook nader toe?"

 

0010

auteur

Vossius, Geeraard

titel

Van de kennisse sijns selfs (vertaling van De cognitione sui libellus)

plaats

Amsterdam

uitgever

Janssen, Cornelis

drukker

Boeteman, Pieter Dircksz

jaar

1654

formaat/opbouw

12: *4 A-B12 C8

signatuur

2497 B 1

'genre'

proza (psychologie?)

mecenas/patroon

Cloeck, Mr. Pieter, raad der stad Amsterdam

aanvrager

Is er wel, getuige motivatie, moet nog nagezocht worden

'motivatie'

"De besaadighde Vrouwe Elisabeth Vossia, waardigh eertijds soodaanen Gemaal, had in mijn handen gesteld dit schrift in 't licht te brenghen, als 't mij goed docht; maer sy vond self geraaden dat ik 't vooral u soude toe-eigenen: wie isser ook nader toe?"

 

 

0011

auteur

Greenwood, Henry

titel

Tophet, zijnde een beschrijving van de Helle

plaats

Dordrecht

uitgever

Andriessz, Abraham

drukker

Vries, Nicolaes de

jaar

1655

formaat/opbouw

12: A-F12 G6

signatuur

772 G 3**

'genre'

religie

mecenas/patroon

Buschman, Ds. Godefridus, tot Driel

aanvrager

Oort, Jacob van, de vertaler van het betreffende werk

'motivatie'

"'T zal derhalven noodig zijn, dat dit kleyne Boekje, onder een Bescherm-heer de Lucht zal komen t'aenschouwen. Ende op dat 'et niet Vaderloos in de werelt leven zauw, heb ik 'et gants dienstelijk geacht U.E.: eerwaerdigheyts bescherminge te bevelen, niet twijffelende of het zal onder de vleugelen van U.E. soo danigen voortgank doen, als eenighsints te wenschen souw mogen wesen. Ontfangh dan, waerde heer, dit ten teyken van een ware dankbaerheyt, voor alle genotene beleeftheden, van U.E. en W. en 'k bidde Godt Almachtigh, dat hij U.E. en gantsch gesin in langhdurende voorspoet, en insonderheyt voor de vreese van Tophet bewaren wil."

 

 

0012

auteur

Vos, Jan

titel

Strijdt tusschen de doodt en natuur of zegen der schilder­kunst

plaats

Amsterdam

uitgever

Lescaille, Jacob

drukker

-

jaar

1654

formaat/opbouw

04: A-E4

signatuur

Br.B ' 33

'genre'

poëzie (soort lofdicht op de schilderkunst)

mecenas/patroon

Graaf, Kornelis van de

aanvrager

'motivatie'

In de opdracht aan de vrijheer van Zuydt-Polsbroek, oudt-burgemeester en raadt der stadt Amsterdam, is geen duidelijke hint op mecenaat of patronaat te vinden. Wel volgen achter het gedicht nog enkele 'Byschriften', bestaande uit versjes op afbeeldingen van mensen, op taferelen bij de betreffende mensen thuis (voornamelijk burgemeesters van Amsterdam), op religieuze en klassieke taferelen en op huiselijk taferelen van Jan Vos zelf.

 

 

0013

auteur

Webbe, Georgius

titel

De wegh ter eeren

plaats

Amsterdam

uitgever

Benjamin, Jacob

drukker

Bruin, Kornelis de

jaar

1654

formaat/opbouw

12: A-E12 F12 (-F12)

signatuur

772 G 3***

'genre'

religie

mecenas/patroon

Koymans, Jozef, heer van Brukom

aanvrager

Strijdt-houdt, Bernhardus, dienaar Jesu Christi, tot Brukom

'motivatie'

"En na dat 'et een wijl tijdts by my alzoberust heeft, ben ik ten lesten bewogen, op 't an-houden van eenige Geleerde en Godtzalige mannen, het zelve door den druk, den Neérlanders gemeen te maken; op dat alzo deze Engelsche Paerl ook in Neérlandt zijn glans mocht vertoonen. Dese eerstelingen van mijn oeffening in d'engelsche taal, offer ik U.E. hooghm: Heer, die van Godt gestelt, in eere als een recht voorbeeldt op den weg ter eeren, tot u hooghste doel-wit stelt Godts eere, en daarom, wiens lof niet is uit de menschen, maar uit Godt."

 

 

0014

auteur

Carpentier, Casparus de

titel

Davids-credo

plaats

Amsterdam

uitgever

Brandt, Marten Jansz., de weduwe van en Abraham vanden Burgh

drukker

Bruyn, Cornelis de

jaar

1656

formaat/opbouw

12: *12 A-H12 J6

signatuur

772 G 3*

'genre'

religie

mecenas/patroon

a. Spiegel, Hendrik Dirksz.

b. Huydekoper, Joan, ridder van Maerseveen, Neerdijck etc.

c. Graef, Cornelis de,vrijheer van Suydpolsbroek, etc.

d. Pol, Joan van der

e. Amsterdam, heeren burgemeesteren en regeerders der stadt

aanvrager

'motivatie'

"Wien konde ick beter deze eerstelingen mijner Meditatien toe-eyghenen als uwe achtbaerheden, onder wiens vleughelen datze ontfanghen ende ghebooren zijn? Eyndigende, versoecke dat uwe Achtbaerheden dese beginselen als teyckenen van ware danckbaerheydt, gelieven te ontfangen, verseeckert zijnde dat den inhoudt van desen psalm, die van den geest Godts een gulden Cleynoodt genoemt wordt, veel kostelicker en waerdiger, als alle aerdsche schatten en kleynooden zal bevonden worden."

 

 

0015

auteur

Asselijn, Thomas

titel

Broederschap der Schilder-kunst

plaats

Amsterdam

uitgever

-

drukker

Matthijsz, Paulus

jaar

1654

formaat/opbouw

02 in 10s: A10

signatuur

OF 80-36*

'genre'

poëzie (lofdicht)

mecenas/patroon

Maerseveen, Joan van (?)

aanvrager

’motivatie'

"Broederschap der schilderkunst, ingewijdt door schilders, beelthouwers En des zelfs begunstigers; op den 21 van wyn­maent 1654, op St. Joris Doelen, in Amsterdam". Oprichters van de broederschap zijn: M. Kretser, B. van der Elst, N van Heldt Stockade en J. Meures.

 

 

0016

auteur

Goodwin, Thomas

titel

Een kindt des lichts, wandelende in duysternisse

plaats

Amsterdam

uitgever

Beaumont, Willem van

drukker

Beaumont, Willem van

jaar

1655

formaat/opbouw

12: 04 A-R12 S8

signatuur

1079 C 10

'genre'

moralistisch tractaet

mecenas/patroon

Grybius, H. Petrus

aanvrager

'motivatie'

"dit aenmerckende soo en hebb 'ick geen moeyte noch onkosten ontsien, dit selfde in druck te krijgen; en verkregen hebbende; soo is het dat mijne schuldige plicht, en geen eersucht, maer veel eer danckbaerheyt my af perst dese vrymoedigheyt, om U.E. dit Tractaetje toe te eygenen: Want wie soude dese verklaeringe over dese woorden met meerder reden en bequaemheyt mogen toegepast werden, dan U.E. wiens beroep het is verklaeringe van woorden te doen uyt Gods heylige woort, U.E. segg'ick, die des selfs voorspraeck zijt geweest, en door wiens behulpzame handt de selve nu het licht des Werelts komt te aenschouwen."

 

 

0017

auteur

Gelee, Theophilus

titel

't Pit der Anatomia, ofte ontledinghe

plaats

Amsterdam

uitgever

Benjamijn, Jacob

drukker

-

jaar

1652

formaat/opbouw

08: ***3-5 6 A-2G8 2H2

signatuur

651 E 29

'genre'

geneeskunst

mecenas/patroon

Eversdijk, Michiel Dr., geneesmeester der stede Amsterdam

aanvrager

'motivatie'

"Dewijle Ik dan noch jong en onbedacht zijnde dese stoutigheydt heb aangenomen, en geensins bestandt ben om mijn selven te beschermen, ben Ik ghedwonghen mijn toevlucht tot ervaarnen en hare even-naesten batende Personen te nemen, onder de welke Ik (sonder Jactantie) d'ervarenheydt van U.E. niet voor de minste moet rekenen, als op dewelcke Ik mijn vast verlaten en steunen magh, Ik versoeck dan op U.E. mijn Heer ootmoedighlijck, dese mijne geringen arbeydt onder de vleugelen van uwe bescherming te nemen en alle injurien van de selve af te weeren:". Datering: 1653 in gravure.

 

 

0018

auteur

Groot, Mr. Hugo de

titel

Tractaet vande Oudtheyt vande Batavische, nu Hollantsche Republique

plaats

Amsterdam

uitgever

Arentsz, Pieter

drukker

-

jaar

1651

formaat/opbouw

04: A-E4

signatuur

466 E 41

'genre'

geschiedenis, politieke

mecenas/patroon

Hollandt ende West-Vrieslandt, Staten van

aanvrager

-

'motivatie'

Het is onduidelijk of het werk al dan niet in opdracht is geschreven. "Ick presenteer uwe Ed. een kleyn Boeck, Edele Moghende Heeren: ofte veel eer het presenteert hem selve, kleyn zijnde uytterlijck, maer groot van inhoudt, ende in 't gheheel eyghen aen uwe Ed. Moghentheden. Want het u gebiedt, u recht ende Souverainiteyt beschermt." Datering: getuige apologie al eerder in 1622 uitgegeven.

 

 

0019

auteur

Vossius, Geeraard

titel

In epistolam plinii de Christianiis

plaats

Amsterdam

uitgever

Janssen, Cornelis

drukker

-

jaar

1654

formaat/opbouw

12: *6 A-F12 G4

signatuur

692 J 30 ***

'genre'

klassieke oudheid

mecenas/patroon

Backenus, Georgius

aanvrager

-

'motivatie'

Backenus is "senatori et Exscabino civitatis Amstelodamensis, ac Societatis Indiae Orientalis Adsessori"

 

 

0020

auteur

Vossius, Geeraardus Joannus

titel

Ars Historica

plaats

Leiden

uitgever

Maire, Joannes

drukker

-

jaar

1653

formaat/opbouw

04: *4 A-T4 V2

signatuur

1722 E 25

'genre'

geschiedenis, (kunst-)

mecenas/patroon

Berckius, Joannus

aanvrager

-

'motivatie'

-

 

 

0021

auteur

Appuleius

titel

Van den gulden esel

plaats

Amsterdam

uitgever

Barentszoon, Hendrick

drukker

-

jaar

1608

formaat/opbouw

12: *12 B-Z8 Aa-Bb8 Cc12

signatuur

971 H 24

'genre'

roman in ik-vorm

mecenas/patroon

Stuiver, Jan, koopman te Amsterdam

aanvrager

Barentszoon, Hendrick

'motivatie'

fol. *4v-*5v "[...] Hebbe niets connen naelaten U.E. dees Boecxkens toe te eyghenen, niet teghenstaende U.E. deselve in eenighe ander talen hebt gelesen, en vruntlic op U.E. te versoecken [...] [dat] ghy [...] met myn die overgroote verdorven hedt dese tijdts wilt helpen beschreyen en beclagen[...] Amsterdam 1608"

 

 

0022

auteur

Pasquier, Est.

titel

Spieghel der Jesuyten

plaats

Amsterdam

uitgever

Cloppenburch, J.E.

drukker

-

jaar

1608

formaat/opbouw

04-in-8: *8 **6 A-Z8 Aa-Oo8 Pp4

signatuur

505 F 19

'genre'

Kerkgeschiedenis

mecenas/patroon

a. Nassau, Willem Lodewijk van

b. Friesland, Gedeputeerde Staten van

c. Leeuwarden, Burgemeesters, Schepenen en Vroedschap

aanvrager

Bogerman, Johan

'motivatie'

fol.**2r "Desen arbeyt heb ic u, Genadige, Edele, Mogende [...] Heeren tsamelijc willen toeeyghenen, als dien het voor vier Jaren ter begeerte ende versoec van dese gemeynte de beroepinge van mijn persoon onweerdich tot de weerdige gemeynte. J. Christi van dese Stadt Leeuwarden met onverdrietlijcken ernst belieft heeft te helpen bevorderen [...]" Verderop geeft Johan Bogerman, de aanvrager, blijk van zijn erkentelijkheid voor de financiële ondersteuning door de Staten van Friesland van zijn studie in binnen- en buitenland. Bogerman is de vertaler. Leeuwarden 8-1-1608

 

 

0023

auteur

Pacard, George

titel

Tractaet vanden Antechrist ende van sijn rijcke

plaats

Amsterdam

uitgever

Cloppenburch, J.E.

drukker

-

jaar

1608

formaat/opbouw

08: A-Z8 Aa4

signatuur

OK 69-2

'genre'

Theologie

mecenas/patroon

Middelburg, baljuw en stadsbestuur van

aanvrager

Pannelius, Joannus, ds te Calais

'motivatie'

fol. A4r-v "Ende dewijle dat het Ampt der waren Herderen [...] in sonderheyt daer in bestaet, dat sy de menschen affraeden van alderlij valsche Propheten ende Huurlingen, daer van den Antechrist het hooft is [...], soo heeft my oock dese consideratie beweeght dit Tractaet vanden Antechrist uyt de Fransoysche in onse Nederlantsche tale over te setten ende in Druck te laten uytgaen, niet twijfelende ofte het en sal by allen den ghenen, die haere passien aen de een zijden stallende, de waerheyd des Goddelicken Woordts met eenen oprechten yver ondersoecken, goede vruchten hebben: te meerder als men het selfde door U. EE. authoriteyt ende aensien sal vereert ende ghelijck geapprobeert sien. Door dese bedenchinghe dan, maer meert doo het overleggen vande menichvuldige weldaden my van de EE. bewesen, so inden loop van mijne studien, als andersins, ben ick beweeght gheworden dese mijnen geringhen arbeyt u. EE. toe te schrijven [...]"

 

 

0024

auteur

Perkinsus, Wilhelmus

titel

Eene grondige ende clare uytlegginghe

plaats

Amsterdam

uitgever

Cloppenburch, J.E.

drukker

-

jaar

1605

formaat/opbouw

04-in-8: *8 A-Z8 Aa-Ii8

signatuur

1091 F 34*

'genre'

Theologie

mecenas/patroon

Staten Generaal

aanvrager

Meusevoet, Vincentius, predikant

'motivatie'

fol.*6r "Voort hebbe ick my verstout desen mijnen gheringen arbeyt u mijne E.E. Heeren toe te schrijven en te dediceeren". De motivatie, te uitvoerig om te citeren, heeft vooral betrekking op de bescherming van de 'ware religie' door de Staten Generaal. Opdracht van de vertaler Vincentius Meusevoet (V.D.M.) Schagen 4-4-1603

 

 

0025

auteur

Viverius, Jacobus

titel

Hand-boeck; of cort begrijp der caerten

plaats

Amsterdam

uitgever

Claesz, Cornelis

drukker

-

jaar

1609

formaat/opbouw

08 obl.: (??)8 A-Z8 Aa-Zz8 Aaa-Bbb8

signatuur

1802 G 3

'genre'

Atlas

mecenas/patroon

Zeeland, Staten van

aanvrager

Viverius, Jacobus

'motivatie'

fol.(??)4v: "Nu, en ontbreect hier niet meer dan dat U.E.E. dit vondelingh in hare beschuttinge nemen, ende ons ontschuldighen dat wy sulck een gering werck sulcke mogende Heeren toe-schryven. [...] Het staet nast God aen U.E.E. dat dit werck van alle Nederlanders met gunstige ooghen wordt aengesien: daerom bidde ick U.E.E. het selve in hare beschuttinge te nemen: gedachtigh zijnde, dat de groote ende mogende hare grootheyd ende moghentheyd niet beter en connen bewysen, dan als sy de cleyne ende onmoghende niet en verachten". Amsterdam, 3-4-1609

 

 

0026

auteur

Keteltas, Barent Evertsz.

titel

Het ghebruyck der naeld-wiisingen tot dienste der zee-vaert beschreven

plaats

Amsterdam

uitgever

Otsz, Barent

drukker

Otsz, Barent

jaar

1609

formaat/opbouw

04: A-M4

signatuur

1802 F 6

'genre'

Nautisch leerboek

mecenas/patroon

a. Maurits, prins

b. Holland, gecommitteerde raden ter Admiraliteit van

c. Zeeland, gecommitteerde raden ter Admiraliteit van

d. West-Friesland, gecommitteerde raden ter Admiraliteit van

aanvrager

Keteltas, Barent Evertsz.

'motivatie'

fol. A4 r-v: "Vertrouwen [...] dat het U. Edele sal aenghenaem wesen: Want ick wt verscheyden verstaen hebbe, die goede begheerte, die U.E. tot dese wetenschap om des werelts langhte te meten zyt draghende, soo ist dat ick U.E. dese mijn arbeyt ben toe-eyghenende (...)". Amsterdam, 4-7-1609

 

 

0027

auteur

Jovius, Paulus

titel

De historien van Paulus Jovius

plaats

Amsterdam

uitgever

Heyns, Zacharias

drukker

Biestkens, Nicolaes

jaar

1604

formaat/opbouw

02-in-6: *4 A-Z6 Aa-Ii6 Kk2 a-p6 q2 Aa-Zz6 Aaa-BBb6

signatuur

977 A 5

'genre'

historiografie

mecenas/patroon

Over-IJssel, ridderschap, stadsbestuur der steden van

aanvrager

Heyns, mr. Jacques

'motivatie'

Van de geschiedenis kunnen we leren, aldus mr. Jacques Heyns, vertaler van De historien. "Dit de meeste oorsaeck ende meyninge mijns voorgenomen wercks sijnde, hebbe oock U.E.U.W. als onse Overhoofden t'selve voorgenomen toe te eygenen ende als bequame Schutz-Heeren daer over te verkiesen, op dat onder de selvige dese Historie te meer ende te liever vanden gemeynen man aengenomen ende gelesen mach worden." Fol. *2v

 

 

0028

auteur

Pezelius, Christophorus

titel

Wijtloopighe waerachtighe ende bestendighe vertellinghe

plaats

Amsterdam

uitgever

Jansz, Ambrosius

drukker

Meester, Jacob de (Alkmaar)

jaar

1605

formaat/opbouw

04: *4 **4 A-P4

signatuur

283 F 29

'genre'

Theologie

mecenas/patroon

Amsterdam, burgemeesters van

aanvrager

Sywaertsz, Wallich

'motivatie'

Fol. *3r: "Dat ick nu soo vrymoedigh ben, om desen mijnen gheringhen Arbeydt, uwe E.E. toe te schrijven, comt meer ten aensien van de weerdicheyt der Materie in haer selve, als dat ick ghequalificeert soude zijn, om mijne Redenen ende Werck aen uwe E.E. te adresseren." Amsterdam 15-10-1605

 

 

0029

auteur

Stevin, Simon

titel

Tafelen van interest

plaats

Amsterdam

uitgever

Adriaensz., Barendt

drukker

Adriaensz., Barendt

jaar

1590

formaat/opbouw

08: A-E8 F4

signatuur

976 F 26

'genre'

Econometrie

mecenas/patroon

a. Leiden, stadsbestuur van

b. Hout, Jan van

c. Baersdorp, Jan Janszoon

d. Duyvelandt, Gheeraerdt Weyghersz. van

e. Werf, Pieter Arentss. van der

f. Wassenaer, Jan Lucass. van

aanvrager

Stevin, Simon

'motivatie'

Stevin heeft zijn tractaat "onder de protectie van U.E. ende tot nutbaerheyt der ghemeynte laeten uytgaen: Niet twijfelende [...] oft U.E. en zal mijnen wille welcke de gemeynte geerne nutbaren dienst dede voor goet aensien" Fol. A3r. Leiden 16-7-1582

 

 

0030

auteur

Hortensius, Lambertus

titel

Het boeck van den oproer der Weder-dooperen

plaats

Enkhuizen

uitgever

Myn, Jacob Leenaertsz.

drukker

-

jaar

1614

formaat/opbouw

02-in-4: A-G4 H2

signatuur

1918 A 13*

'genre'

Kerkgeschiedenis

mecenas/patroon

Enkhuizen, stadsbestuur en schout van

aanvrager

P., I.M. (?)

'motivatie'

Fol. A2v: "Soo en heb ick niet connen laten [...] t'selve u E.E. toe te eyghenen. Biddende dienstelijc dat u E.E. gelieve t'selve int goede ende onder u E.E. achtbaerheyt ende bescherminge aen te nemen, ten eynde so d'eerste Autheur, als ooc de Oversetter ende Drucker, onder u E.E. authoriteyts vleugelen in desen beschermt zijnde, te beter bevrijt mogen zijn, van alle fenijnige beten der quaetwilligher Achterschappers ende Vyanden van alle goede Consten."

 

 

0031

auteur

Chytraeus, Nathan

titel

Het Reys-gheldt van de wterste, of laetste Reyse

plaats

Amsterdam

uitgever

Colijn, Michiel

drukker

-

jaar

1610

formaat/opbouw

04: *4 **4 ***4 ****2 A-Z4 Aa-Zz4 Aaa-Kkk4

signatuur

421 E 6

'genre'

Theologie

mecenas/patroon

Amsterdam, predikanten, ouderlingen, diakenen van de christelijke

gemeente

aanvrager

Viverius, Jacobus, vertaler

'motivatie'

Fol.*2v: "Daerom hebbe ick U.E.E. Aensienlicken Name voor aen willen prenten, om, ware het moghelick, een weynigh van de vinnige tonghschichten [...] bevrijdt te wesen. [...] Seker ick en hebbe U.E.E. desen mijnen Arbeydt niet toegeschreven, om eenige gift en of gaven daer voor te ontfangen [...] maer om mijne schuldige danckbaerheyd aen U.E.E. te bewijsen. Want [...] wien soude ick dit anders dediceren ende toeschrijven, dan de gene die my nu vele jaren als Medecijn der Armen hebben gebruyckt, naer vermogen geloont, ende met alle doenelicke gunste bejegent?" Amsterdam, 9-5-1610

 

 

0032

auteur

Sywaertsz, Wallich

titel

Roomsche mysterien

plaats

Amsterdam

uitgever

Janszoon, Ambrosius

drukker

-

jaar

1604

formaat/opbouw

08: a4 A-V8

signatuur

486 G 16

'genre'

Theologie

mecenas/patroon

Arminius, Jacobus

aanvrager

Sywaertsz, Wallich

'motivatie'

Sywaertsz. draagt zijn boek op aan Arminius uit dankbaarheid voor "U.E. goede affectie, hartelijck mede dooghen ende Pastorale sorghe" die hij had ervaren toen zijn vrouw kwam te overlijden. "Daerbenevens aen U.E. ootmoedelijc versoekende, dit mijn slecht onghestileert Opusculum, teghens alle Iniurien, Calumnien en quade opspraecken die het onderworpen sal zijn, te willen Patrocineren: aenghesien U.E. [...] bevinden sal, dat van mij daerinne niet voortgebracht en is, twelc teghens de ghesonde Leere, teghens de Historische waerheyt, ende Politique eerbaerheyt is strijdende." Fol. a3r-v. Amsterdam 8-8-1604

 

 

0033

auteur

Guevara, Ant. de

titel

t'Gulden boeck, van het leven [...] vanden [...] Keyser Marcus Aurelius

plaats

Amsterdam

uitgever

Claesz., Cornelis

drukker

-

jaar

1603

formaat/opbouw

08: A-Z8 Aa-Kk8

signatuur

1158 B 51

'genre'

Biografie

mecenas/patroon

Wairdt, Christiaen de

aanvrager

Beresteyn, Cornelis van

'motivatie'

Opdracht van de hand van de vertaler Van Beresteyn. Fol.A3rªv: "Ende want u E. deuchdelijcke levende daden veel wijder vermaert, dan dit boecxken noch verspreyt sal zijn, en hebbe ick nochtans [...] niet u E. lofwaerdige name niet anders begheeren te soecken, dan dat daer onder het inhout van desen also vermaert, begheerich, ghelesen, vermaert ende naghevolcht moet wesen, als u E. [...] bewesen oorbaerlicke daden [...]".

 

 

0034

auteur

Lavaterus, Ludovicus

titel

Een boeck vande spoocken ofte nacht-gheesten

plaats

Amsterdam

uitgever

Cloppenburch, J.E.

drukker

-

jaar

1610

formaat/opbouw

08: A-T8 V4

signatuur

711 C 13

'genre'

'spokengeschiedenis'

mecenas/patroon

Juckama, Ipo Jacobsz

aanvrager

Vomelius, Sibrandus

'motivatie'

Opdracht van de hand van de vertaler Vomelius: uit dankbaarheid voor zekere bestuurlijke daden van Juckama en zijn collega's; "Ic late hier noch staen eenige weldaden, welcke ick ende de mijne int particulier van U.E. hebben ontfangen, ende die my menichmael vermaent hebben [...] om eenighe danckbaerheydt teghen U.E. te bewijsen" (fol. A7r). Amsterdam 20-2-1591

 

 

0035

auteur

Veer, Ellert de

titel

Het tweede deel vande Hollandtsche ende Zeelandtsche Cronycke

plaats

Amsterdam

uitgever

Claesz., Cornelis

drukker

-

jaar

1591

formaat/opbouw

08: ++6 a-v8 x2

signatuur

977 C 3*

'genre'

Historiografie

mecenas/patroon

a. Maurits, prins

b. Duvenvoorden, Jan van

c. Amsterdam, gecommitteerde raden ter Admiraliteit van

d. Rotterdam, gecommitteerde raden ter Admiraliteit van

e. Hoorn, gecommitteerde raden ter Admiraliteit van

aanvrager

Veer, Ellert de

'motivatie'

Fol. ++3v: "Alsoo nu de beschrijvinghe der geschiedenissen, ende des tijdts, grooteliks dient totte volvoeringhe ende beleydinghe der teghenwoordigher saken, die in dese Landen opt hoochste bestaen, inde bevorderinghe des zee-crijchs: Soo hebbe ick de gheschiedenissen, onser [...] landen,[...] by een vergadert, ende de selvighe uwe Excellentie als Admirael ende des selfs Viceadmirael, ende E. Heeren den ghecommitteerden Raeden ter Admiraliteyt in Holland [...] gaerne willen toe eyghenen [...]"

 

 

0036

auteur

Mellema, Elcius Edouardus Leon

titel

Boeckhouder na de konste van Italien

plaats

Amsterdam

uitgever

Claesz., Cornelis

drukker

Rade, Gielis vanden (Franeker)

jaar

1590

formaat/opbouw

02-in-4: *4 A-O4 P2 (-P2)

signatuur

977 A 7

'genre'

Boekhoudkundig leerboek

mecenas/patroon

Haarlem, schout en stadsbestuur van

aanvrager

'motivatie'

Fol. *4r-v: "[...] ten is voorwaer een Autheur [...] gheen cleyn contentement te sien zijn arbeyt danckbaerlick ghenomen van alle vromen ende verstandighen, ooc bevrijdt te worden door d'authoriteyt der Patroonen, dien men sulc werck gedediceert heeft, van alle gheweldt ende smaetheyt der Zoilen ofte ondackbare menschen." Mellema is bevreesd dat zijn werk "by sommige ondanckbare ende onverstandighe [...] veracht ende gevilipendeert [mochte] worden, so hebbe ick 't voor goedt aanghesien mede daer toe te gebruycken den middel des authoriteyts van eenighe Overheeren, waer af ic u E.W. ende D. d'eerste ende bequaemste gevonden hebbe, om sulcks te offeren [...]. Biddende u E.W. ende D. sulcken arbeyt ende werck t'accepteren, ende te garanteren [...] tegen alle inuasien ende obiectien [...]" Leiden 1-9-1590

 

 

0037

auteur

Spilbergen, Joris van

titel

Oost ende west-indische spiegel

plaats

Leiden

uitgever

Geelkercken, Nicolaes van

drukker

-

jaar

1619

formaat/opbouw

04 obl.: A-Z4 Aa4

signatuur

OG 70 5*

'genre'

reisbeschrijving

mecenas/patroon

a. Staten Generaal

b. Maurits, prins

aanvrager

Spilbergen, Joris van

'motivatie'

Van Spilbergen nam zich voor om bij zijn "lest-volbrachte [...] reyse [...] niets gedenckens weerdich in vergetenheyt te laeten, maer alles [...] neerstichlijck te doen observeeren ende aenteeckenen; Te meer alsoo ick achtede t'selve mynes ampte te wesen, dewijle ick de eere hadde op de selve reyse ge-employeert te werden als Commandeur Generael, met Commissie van uwe E. Ho. Mog. ende Pr. Excell. Versoecke daeromme dat de selve gelieve het selve werck met alsulcke benevolentie t'accepteren, gelijck t'selve met goeden yver ende inclinatie uwe Hooch:Mog. ende Pr.Excell. wert gedediceert ende opgheoffert [...]" Fol. A2v

 

 

0038

auteur

Waghenaer, Lucas Jansz.

titel

Thresoor der zeevaert

plaats

Amsterdam

uitgever

Waghenaer, Lucas Jansz.

drukker

Claesz, Cornelis

jaar

1602

formaat/opbouw

04 obl: A-G4 A-Z4 aa-cc4 dd6

signatuur

1802 F 9

'genre'

cartografie

mecenas/patroon

a. Maurits, prins

b. Holland, gecommitteerde raden ter Admiraliteit van

c. Zeeland, gecommitteerde raden ter Admiraliteit van

d. West-Friesland, gecommitteerde raden ter Admiraliteit van

aanvrager

Waghenaer, Lucas Jansz.

'motivatie'

Fol. A2v-A3r: "[...] naer dien ick my nu oock beraden ende ghereet vinde door sonderlinghe onderstandt des Erentfesten ende hoochgheleerden Heere Doctor Fransoys Maelson, Raet Ordinaris vande Heeren Staten van Hollandt ende West-Vrieslandt neffens uwe Excell. om aenden dach te brenghen mijn cleyn Thresoor [...], heeft deselve gelegentheydt my aengedreven, om soodanich het is, dat alle U.F.G. ende U.E [...] onderdanich toe te eyghenen [...]" Enkhuizen 25-3-1592

 

 

0039

auteur

Marees, Pieter de

titel

Beschryvinge ende historische verhael vant Gout Koninckrijck van Gunea

plaats

Amsterdam

uitgever

Claesz, Cornelis

drukker

-

jaar

1602

formaat/opbouw

04 obl.: A-S4

signatuur

1804 D 38

'genre'

Land- en volkenkundige verhandeling

mecenas/patroon

Sandra, Jan (koopman te Amsterdam)

aanvrager

Marees, Pieter de

'motivatie'

De auteur had aanvankelijk niet het plan zijn Beschryvinge op de pers te (laten) leggen. Nu het er, op verzoek van degenen die van het bestaan van het manuscript wisten, toch van gekomen is, "hebbe [ick] niet connen ghelaten de vrienden daer mede te vereeren, hopende datse mijn simpel ende onweerdich werck in danck sullen nemen [...], soo en heb ick niet connen gelaten om daer mede te recompenseren alle vrientschap, u.l. hier mede te vereeren ende toe te dediceren, hopende dat u.l. mijne stouticheydt hier mede ghepleecht, in teecken van dancbaerheydt sult aennemen [...]" (fol. A2v). Delft 7-7-1602

 

 

0040

auteur

Conincxbergen, Zeger

titel

Journael ofte daeghlijcxsche tijdtrekeninghe

plaats

Amsterdam

uitgever

Jacobsz, Laurens

drukker

Rooman, Gillis (Haarlem)

jaar

1602

formaat/opbouw

08: A-Z8 a-m8

signatuur

1542 H 34

'genre'

'calendarium'

mecenas/patroon

Holland en West-Friesland, Staten van

aanvrager

Conincxbergen jr, Zeger

'motivatie'

Conincxbergen jr. verhaalt dat wijlen zijn vader "van meeninge was [sijnen arbeyt] uwe E. (als den genen aen welcken hy ten hoochsten gehouden was) te dediceren, dan also hy [...] in den Heere gherust is, ende dien volgende, desen sijnen wille niet en heeft connen volbringhen, heb ic my verstoutet, uwe E.E. dit selvighe werc te presenteren biddende uwe E.E. t'selvighe in danck te aenvaerden, Ende my met mijn L. Moeder, Suster, ende Broeders, ghelieven onder t'faveur van uwe E.E. aen te nemen" (fol. A3r-v). Leiden 19-5-1601

 

 

0041

auteur

Bormeester, A.

titel

Infidelitas: ofte Ontrouwe Dienstmaagt

plaats

Amsterdam

uitgever

Hout-haeck, Dirck Cornelisz.

drukker

Ravesteyn, Nicolaes van

jaar

1645

formaat/opbouw

04: A-C4

signatuur

Port. ton. 45-19

'genre'

toneel

mecenas/patroon

Hoogh, Judith de

aanvrager

Bormeester, A.

'motivatie'

In het voorwerk schrijft A. Bormeester: 'O! aller Eeuwen Flora! begunstigt met den dou uwer beleeftheyt, den yver myns vruchteloosen arbeyts, isser eenige mededogentheyt, laat daar de straalen uwer voorsichtigheyt over flikkeren, op datse in haar lent gezegent, geliefkoost ende gekluystert mogen werden: sulks haar in aller verbetering sal doen opwassen: dat selvege wenxcht en bid de hertenwenscher uwer genegen­theyt, met die, die daar naa haaken, van de welke ik de minste ben. A.B.'

 

 

0042

auteur

Petri, Nicolaus

titel

Practicque om te leeren Rekenen cijpheren ende boeckhouwen

plaats

Amsterdam(?)

uitgever

-

drukker

-

jaar

1583

formaat/opbouw

08: A-Z8 Aa-Kk8 Ll4 A-C4

signatuur

975 E 4

'genre'

Wiskunde

mecenas/patroon

Amsterdam, burgemeesters, schepenen ende Raden van

aanvrager

Petri, Nicolaus

'motivatie'

'Ende aenghesien ick nu menighe jaeren alhier inder Stede continuelicke onder D.E.W. beschut ende bescherminge hebben gheleeft ende daeromme alle behoorlicke onderdanicheyt eerbiedinge en dienstbaarheit voor alle andere schuldig erkennen heb ick niet sullen noch willen onderlaeten d' selve desen mijne arbeidt te dediceren ende toeschrijven met onderdanighe bede sulcx alles gunstelijcken van mij als D.E.W. onderdanighe mede Borger in teecken van danckbaarheyt (ghemerckt anders bij mij gheen middel voorhanden) te willen ontfangen ende voor den soilis (die nu tertijt veel zijn) defenderen ende beschermen waerinne ick D.E.W. eenichsins wederomme soude konnen ofte moeghen dienen.'

 

 

0043

auteur

Flavius Josephus

titel

Des Hoochberoemden Joodschen historieschrijvers boecken

plaats

Amsterdam

uitgever

Jacobszoon, Laurens

drukker

Paedts Jacobszoon, Jan ende Jan Bouwenszoon (Leiden)

jaar

1594

formaat/opbouw

02-in-6: A-Z6, Aa-Zz6, Aaa-Ooo4, a-o3

signatuur

977 A 13

'genre'

theologie

mecenas/patroon

Holland, Staten van

aanvrager

Bommelius, dienaar des woorts, tot Voorschoten.

'motivatie'

'(...) opdat ik mij eenmael danckbaer bewyse voor u E.E. ghenadighe beschermenisse als oock voor andere weldaden welcke ick met den mijnen de tijt van seventien jaren in mijnen kerckendienst rijckelicken hebbe ontfanghen.'

 

 

0044

auteur

Marcus Aurelius

titel

Tgulden Boeck van het leven ende sendtbrieven vanden welsprekenden Orateur ende keizer Marcus Aurelius

plaats

Amsterdam

uitgever

Claesz., Cornelis

drukker

-

jaar

1589

formaat/opbouw

08: A-Z8, Aa-Cc8

signatuur

974 G 14

'genre'

moraliserend proza

mecenas/patroon

Wairdt, Christiaen de, Meester vanden Requesten van der landen

aanvrager

Beresteyn, Cornelis van

'motivatie'

De opdracht bestaat uit een slijmerige lofzang op de goede Heer de Wairdt. Duidelijk tot meerdere eer en glorie van zijn persoon.

 

 

0045

auteur

Honich, Tymen Claeszoon

titel

Schriftuerlijck Lied-Boecxken

plaats

Amsterdam(?)

uitgever

-

drukker

-

jaar

1591 (?)

formaat/opbouw

08: A-D6

signatuur

974 G 2

'genre'

liedboek

mecenas/patroon

Robbertsz., Robbert

aanvrager

Honich, T.C.

'motivatie'

'Ter wijle ghy onlancx van mijn begeerde iunstighe vrient, dat ick ter liefden eenighe godt-soeckende lesers dees liedekens by my op diversche Tyden ghedicht, in druck soude laten uitgaen, hebbe ick ter liefden van u sulcx niet connen off-slaen.'

 

 

0046

auteur

Aquen, Marten Wentsel van

titel

Tafflen van Interest

plaats

Amsterdam

uitgever

-

drukker

Adriaensz., Barendt

jaar

1594

formaat/opbouw

08: A-H2

signatuur

976 F 26

'genre'

Renteberekening (wiskunde)

mecenas/patroon

Amsterdam, Borghemeesteren, Schepenen ende Raden van,

aanvrager

Aquen, M.W. van (?)

'motivatie'

In voorreden een lofzang op Amsterdam en Bestuur: Ic wil my selfs geerne achten een vanden allerminsten te wesen alleen bidde ick u Er. ende u Wij. gelieve dit myn kleyne wercxken uit goede t'aenvaerden, ende tselve onder uwe protexie ghelieve te hanthaven ende te verdedigen, twelcke doende, etc.'

 

 

0047

auteur

Veer, Gerrit de

titel

Waerachtighe beschryvinghe van drie seylagien

plaats

Amsterdam

uitgever

-

drukker

Claeszoon, Cornelis

jaar

1598

formaat/opbouw

04: *1-4, A-Z4

signatuur

1804 D 36

'genre'

reisteksten

mecenas/patroon

a. Maurits

b. Staten Generaal

c. Hollandt, Zeeland ende West-Friesland, R. ter Admiraliteit in

d. Hollandt, Zeeland ende West-Friesland, Provinciale Staten van

aanvrager

Veer, Gerrit de

'motivatie'

'Ende also de voornoemde drie Reysen deur U.E. gunstighe bevoorderinge geschiet zijn, ende over sulcx de vruchten die de selfde noch soude moghen doen uwer E. toecomen, so hebbe ick my verstout om de selfde beschrijvinghe uwer E. toe te eygenen.

 

 

0048

auteur

Smallegange, M.

titel

Nederlands verquikking of d'ontwaekte leeuw.

plaats

Amsterdam

uitgever

Hoorn, Jan Claesz ten

drukker

-

jaar

1673

formaat/opbouw

04: *4 A-S4

signatuur

Pfl. J.k.14; Pfl. J.k.14a; 414 G 43; 566 D 13.

'genre'

historiografie

mecenas/patroon

a. Honigh, Johan

b. Schaep, Margeriete

aanvrager

Smallegange, M.

'motivatie'

"De goetheden en gunsten die Uwe Edelheden geduurig t'my­waerts hebben gelieven te bewijsen, verplichten my soodanig, dat ik niet aengenamers in mijn leven ontmoeten kan, als de gelegentheit van mijn dankbaer hert daer over te mogen doen blijkken." Johan Honigh, zoon van Nicolaas Honigh en Maria van Roubergen erfde in 1655 de buitenplaats Steenhoven bij Koudekerke. Als echtgenoot van eerst de Amsterdamse burgemeestersdochter Margareta Schaap en vervolgens Hildegonda van Vierssen werd zijn financiële positie zodanig, dat het mecenaat zijn hoofdbezigheid kon zijn. Vgl. De LaRue 1741, 504-506; Nagtglas 1890, 407-409; Verkruijsse, Smallegange 203-204.

 

 

0049

auteur

Malvezzi, V.

titel

Historisch-polityke werken

plaats

Amsterdam

uitgever

Janssonius van Waesberge en Zonen, Joannes

drukker

Jonge, weduwe van Jacob de

jaar

1679

formaat/opbouw

08: *8 A-Vv8

signatuur

1069 G 8

'genre'

biografie

mecenas/patroon

Watervliet, Emmery van

aanvrager

Smallegange, M.

'motivatie'

Smallegange draagt deze vertaling op aan van Watervliet "gelyk wy mede ten hoogsten verschuldigt zijn aen de geduurige diensten van Uw heerlyk en Edel gdeslacht" wegens "groote gunsten en weldaden". Daaronder zullen ook wel financiële gunsten begrepen moeten worden, want deze Historisch-polityke werken zijn volgens het impressum 'voor den Autheur' uitgegeven en 'voor den Autheur' gedrukt. Emmery van Watervliet en zijn broers Cornelis en Frederik hadden vele bezittingen op Zuid-Beveland. Vgl. Verkruijsse, Smallegange 243.

 

 

0050

auteur

Malvezzi, V.

titel

Bedenkingen over Corn. Tacitus

plaats

Amsterdam

uitgever

Janssonius van Waesberge en Sonen, Joannes

drukker

Hardenberg, Jacobus van

jaar

1680

formaat/opbouw

08: *-3*8 A-Yy8

signatuur

Amsterdam, VU: XL 05547

'genre'

historiografie

mecenas/patroon

Goes, Baljuw, burgemeesters, schepenen, secretarissen van

aanvrager

Smallegange, M.

'motivatie'

Smallegange draagt deze vertaling op aan de bestuurders van Goes "wegens de gunsten van Uwe Edele Achtbaerheden veelsins ontfangen".

 

 

0051

auteur

Veen, Adriaen

titel

Napasser vande Westersche ende Oostersche zee-vaart

plaats

Amsterdam

uitgever

-

drukker

Adriaenszoon, Barendt

jaar

1597

formaat/opbouw

08: *1-3, A-C8

signatuur

OG 82-6

'genre'

Zeevaart

mecenas/patroon

Staten Generaal

aanvrager

Veen, Adriaen

'motivatie'

'dit alles uwer M.E. toe te eyghenen daer toe door tweederlei redenen gemoveert zynde. Inder eersten overmits dat uwer M.E. regheringe streckt over al zulcke landen der welcken welvaart meest ande zeevaart dependeert. Ten anderen dat ick in verscheyden zaecken bevonden hebbe hoe zeer M.E. tot vorderinghe vande zelve zeevaert zijn gheneghen twelck ghenouchsaem heeft ghebleecken ten tijde als eender onlancx hem vermeten hadde de longitude ('t welck de ghemeene man t'oost ende West noemt) ghevonden te hebben daer vooren eyschende een groote somma van penninghen erffelijck ende dat uwer M.E. t'zelvighe niet om des gheldes wille hebben of ghestaghen maer terstondt eenighe heeren hem dies verstaende ghecommitert om kennisse te neemen van zijn vermeeten ende om met hem te handelen in dien zijn aengheven (dat geevanueert is) hadde ghefondeert gheweest. Daermede een exempel voor vele ghestelt) bethonende dat uwer M.E. oock met belooninghe de luyden daer toe zoucken te koopen om eyt nuts totter zeevaert ande dach te brenghen: hoe zoude ick dan eymandt anders hebben connen zoucken om de eerst vruchten mijner arbeids te dediceren. 8 mei 1597.

 

 

0052

auteur

Bredero, G.A.

titel

[Overgesette] Lucelle

plaats

Amsterdam

uitgever

Hout-haeck, Dirck Cornelisz.

drukker

Ravesteyn, Nicolaes van

jaar

1645

formaat/opbouw

04: A-I4

signatuur

590 G 38; 461 F 8 [etc.]

'genre'

toneel: 'Bly- en Treur-Spelletje', 'Minnespel'

mecenas/patroon

Roemers, Tessel-scha

aanvrager

Bredero, G.A.

'motivatie'

'Nu dan, waerde Iuffrouw, om u de ghedachtenisse der bewesene goetdadigheden te toonen, mitsgaders, om my van dese Vloeck en Laster te ontledigen en te vryen, heb ik langen tijdt ghelegentheyt ghesocht; dan doch mijn nydighe Fortuyn is soo karigh gheweest, in my te begiftigen met middelen om u te vergelden de beleefde jonsten, kunstighe hant-reykinghen, en behulpsaemheyden; datse my niet anders heeft ghelaten als dit BLY- en TREUR-SPELLETJE, het welcke by my nuwelijcks uyt de Fransche Prose, in Nederduytschen Rijme ghestelt [...] is.

[...] VVilt dan, Minnelijcke Maeght, dit lieve Minne-Spel eens over-stralen met die blinckende starren die in den Hemel van u Voor-hooft staen en tintelen. [...] O Vriendinne van Boecken en van goede Letteren, of hier eenighe misslaghen (door snelheyt of door onvoorsichtigheyt) waren in-geslopen, wil die met u bescheydentheyt veschoonen, [...] Voorts waerdige Dochter, op het vertrouwen van u Deughdelijcke goetheyt, heb ik dit mijn Boecksken in uwe gheleyde laten uyt-gaen: Verhoopende dat uwe Naem my een Scherm en Schilt sal verstrecken, om te verkeeren al de Pylen der bitterder Achter-klappers, en dat het selve Spelletje te meer by vrome Vryers en Vrijsters sal ghewilt worden. Endelingh ontfanght dan de slechte Eerstelingen van mijn ongheleerde Rymeryen, met sulcken gunstigen Hart, als sy u uyt grondelijcke Ghemoeden werden gheoffert, van uwen hartswilligen en gheheelen G.A. Bredero.'

 

 

0053

auteur

Herls, Cornelis

titel

Examen der chyrurgie

plaats

Amsterdam

uitgever

-

drukker

Jansz., Broer

jaar

1645

formaat/opbouw

08: A-T8 V4

signatuur

665 E 38

'genre'

'geneeskunde'

mecenas/patroon

Middelburg, de bewindhebbers van V.O.C./W.I.C.

aanvrager

G.M. [?]

'motivatie'

Het boek is opgedragen aan de 'Wyse, Voorsienighe , seer Discrete Heeren, de Heeren Bewinthebbers van de Oost ende West-Indische Compagnie ter kamere binnen Middelburgh in Zeelandt.'; 'Soo hebbe ick dit Examen der Chyrurgie 't welck Mr. Cornelis Herls zaliger in sijn leven met groote moeyte ende arbeydt heeft by een versamelt, ende my ter handt ghestelt, nae sijn doodt tot mynen koste nu willen in Druck gheven, ende dat insonderheydt oock wel mijn Heeren ten dienste van uwer E.Compagnie, alsoo V.L. daghelycx ter Zee equippeert, ende uwe Schepen soeckt altijdt wel voorsien te hebben van goede ende rationale Chyrurgijns, op dat also de Matroosen, Soldaten ende 't gantsche Scheepsvolck op soodanige sware ende dangereuse Voyagien tot behoudenisse van haere ghesontheydt wel mochten versorcht worden. Ten dienste dan mijn Heeren vande Chyrurgijns die haer in Zee willen begheven, heb ick dit insonderheyt willen in druck gheven. Biddende U.E. derhalven 't selfde in dancke te nemen, Godt biddende dat hy U.E. aenslagen believe te zeghenen tot voort-plantinghe der Christelijcke Religie, behoudenisse ende versterckinghe onses Vaderlandts, ruyne ende onderganck onser vijanden, ende tot profijt der Participanten. G.M.'

 

 

0054

auteur

Lansbergius, Philippus

titel

Catechismus ofte onderwijsinghe inde christlijcke religie

plaats

Amsterdam

uitgever

Laurentsz., Hendrick

drukker

-

jaar

1645

formaat/opbouw

08: (+)4 A-Z8 Aa-Zz8 Aaa-Hhh8

signatuur

1183 H 18

'genre'

'religieus didactisch'

mecenas/patroon

a. Amsterdam, burgemeesters, regeerders en vroedschap van

b. Enkhuizen, burgemeesters, regeerders en vroedschap van

aanvrager

Gys, Iohannes

'motivatie'

'Desen mijnen arbeyt, die ick hope onse Ghemeynten niet onaenghenaem noch onprofijtich sullen wesen, hebbe ick my verstoutet uvve E.E. Achtbare ende Wyse Heeren op te draghen, tot een kleen teecken van danckbare erkentenisse der treffelijcker vveldaden, die niet alleen uvve Kercke, maer oock de Nabuerighe daghelycx ghenieten [...] dat uvve E.E. believe dese mijne aensprake ten beste te nemen, ende desen mijnen gheringen arbeydt uvve E.E. niet te laten onaenghenaem vvesen [...] dat sijne Goddelijcke Majesteyt believe uvve E.E. Achtbare, Wyse, ende seer Voorsienighe Heeren, in desen uvven Christelijcken ende loflijcken yver door synen H. Gheest soo langs soo meer te verstercken, ende uvver E.E. Godtsalighe Regeeringhe voortaen overvloedelijck te seghenen, tot sijner eere, vvelstant sijner Ghemeynte, ende onser saligheydt: Amen. "Tot Streef-kercke aende Leck, desen 26. Iunius Anno 1616 Vwer E.E. ootmoedighe Dienaer Iohannes Gys, Dienaer des Goddelijcken VVoorts tot Streef-Kercke.'

 

 

0055

auteur

Vos, Isaac de

titel

Iemant en niemant

plaats

Amsterdam

uitgever

Lescaille, Jacob

drukker

Perseveranter [drukkersmerk]

jaar

1645

formaat/opbouw

04: A-H4

signatuur

691 B 77

'genre'

'allegorisch toneel'

mecenas/patroon

Brugman, Dirck Pietersz. [= Schepen van Beverwijk]

aanvrager

Vos, Isaac de

'motivatie'

'[...] soo kom ick by U.E. als een voorspraeck sijner onnooselheyt, dat U.E. hem begunsticht te schuylen onder den scherm uwer ontsachbaerheyt. [...] Dit doende ick my sijnenthalven verseekert vinde, de vrientschap van die, die met oprechten gemoede, U.E. niet sonder oorsaeck hooch roemen, en my souden veracht hebben. Wel aen dan achtbare, en bescheyden man, mijn Heere, ick bid noch andermael, ontfanght deesen mijnen geringen, schoon dat hy uyt gering vermoogen is voortgebracht, doch met een minnelijck ooge, waer door ick gemoedicht sal sijn, de knibbeling van deese letterknabbelaers soo veel als "Niemendal" te achten, en my by gelegentheyt te stellen om wederom wat anders voor den dach te brengen, om hier door nu en altijt te blijven, MYN HEER, U.E. Vrient en dienstverplichten Isaac de Vos.'

 

 

0056

auteur

Bor, Pieter Christiaensz.

titel

Het seste deel der chronycke Carionis [...]

plaats

Amsterdam

uitgever

Colijn, Michiel

drukker

-

jaar

1632

formaat/opbouw

02-in-6: *6 A-K6 L4 2A-2L6 2M4 3A-3H6 3I4 4A-4H6 4I4 5A-5M6 5N8 6A-6X6.

signatuur

429 G 26

'genre'

kroniek/geschiedenis

mecenas/patroon

a. Staten Generaal

b. Frederik Hendrik, prins

c. Staten der particuliere Provintien, Heeren

d. Admiraliteyt der Vereenighde Nederlanden, Raden der

aanvrager

Bor, Pieter Christiaensz.

'motivatie'

-

 

 

0057

auteur

Heliodorus

titel

De beschrijvinghe Heliodori vande Moorenlandtsche gheschiedenissen

plaats

Amsterdam

uitgever

Barentsz, Hendrick

drukker

-

jaar

1610

formaat/opbouw

08: *8 A-Z8 Aa-Kk8

signatuur

607 J 31

'genre'

historiografie

mecenas/patroon

Rodenburch, Theodorus

aanvrager

Kina, C.

'motivatie'

Opdracht aan Rodenburch ("Agent wegen de Keyserlycke Hense-steden ende Embden, byden Coninck van groot Brittanien") door C. Kina, de vertaler van de Beschrijvinghe. (Fol. *2v-*3r:) "wie soude [...] dese offerhande voeghelijcker ende met meerder reden toecomen dan U.E. wiens beleefde bescheydenheyt ick vertrouwe dat dit eenige schaepken (twelc ick U.E. sacrificere) voor dees tijt aenghenaem sal wesen [...], twelc bevindende sal veroorsaken dattet de Lesers veel behagelijcker sal zijn, dewijl het onder de vleugelen van U.E. roem-ruchtigen naem [...] int licht sal comen, ende onder de beschuttinghe van so bequamen Bescherm-heer sich sal vertoonen [...]" Amsterdam 22-12-1609

 

 

0058

auteur

Ochino, Bernardino

titel

Vier boecken der apologen

plaats

Amsterdam

uitgever

Claesz, Cornelis

drukker

Canin, Jacob Jansz. (Dordrecht)

jaar

1607

formaat/opbouw

08: A-Z8 Aa8

signatuur

704 E 39

'genre'

theologie

mecenas/patroon

a. Utrecht, Staten van

b. Walraven, Heer

c. Zaltbommel, burgemeesters schepenen en vroedschap van

aanvrager

Bommelius, Albertus Selcart

'motivatie'

De aanvrager Bommelius is een familielid van wijlen Gerardus Suetonus, die de Vier boecken vertaalde. (Fol. A3v-A4r:) "Sal daerom het selvighe [=de vertaling] [...] int licht brengen, ende arbeyden dat het in druck mach wtgegeven werden, [...]: ende op dat ick mocht hebben eenighe ghetrouwe Maecenates, op welcke ic my in dese perijculeuse tijden (naest God) mocht betrouwen, hebbe ick dit Boeck niemant naerders weten toe te eyghenen, als in den eersten uwe Ed.M. als zijnde getrouwe Regierders ende Voester-heeren over de Kercke [...] inden lande van Utrecht: Ende oock uwe Ghenade, als wesende mijnen genadigen gebiedende Heere: Ende uwe Eerw. zijnde Regierders dier plaetse [=Utrecht] [...]: Op dat also, niet alleen dit Boeck, maer oock die persoon, door wien het (als wt den grave) wert int licht gebracht, mogen werden ghenommen in uwer aller genadige beschuttinge tegens alle vyanden der Waerheyt. Biddende derhalven, men wil desen mijnen gheringen dienst in dancke aen nemen, het herte voor de gonste aenmercken, ende dese mijne vryheyt ten besten duyden." Vianen 2-10-1607

 

 

0059

auteur

Hall, Joseph

titel

Contemplationis Sionis, Dat is: Heylige Bedenkingen

plaats

Amsterdam

uitgever

Stam, Ian Fredericksz.

drukker

-

jaar

1654

formaat/opbouw

02-in-8: *4 A-C8 02-in-6: D-3P6

signatuur

2467 B 24

'genre'

religie

mecenas/patroon

Overijssel, heeren staten, ridderschap en steden

aanvrager

Schuttenius, Everh.

'motivatie'

"Dit gantsche Werck dan, Illustre, Mogende en Hoogh-achtbare Heeren, hebbe ick zoo in 't ghemeyn, als in ' besonder Uwe Wel-Ed: en Hoogh Achtb: Mog: als zijnde mijne Souveraine en wetelijcke Hooge Overheyt, en getrouwe Vaderen mijnes Vaderlands, tot een vast en onfeylbaer ken-teycken van alle de weldaden, en diensten, die ick zoo voor als na van Uwe Wel. Ed: en Hoogh-Achtb: Mog: hebbe genoten, willen toe-eygenen en opdragen, als zijnde een zodanigh Godtlijcken treflijck Werck, als in langhe jaren niet ons uyt Engelandt is voort-ghekomen, en toegesonden..." Zwolle, den 15 januarij 1642

 

 

0060

auteur

Heussen, Frans Esausz. den, predikant op Oost-Vlielandt

titel

Den Christelijcken Visscher

plaats

Amsterdam

uitgever

Brant, wed. van Marten Iansz.

drukker

-

jaar

1654

formaat/opbouw

08: A-N8 (-N8)

signatuur

1857 H 26

'genre'

stichtelycke onderwijsinghe

mecenas/patroon

a. Lantman, Cornelis

b. Enchuysen, burgemeesters van

c. Vlielandt, de burgemeesteren van West- ende Oost-

aanvrager

Heussen, Frans Esausz. den

'motivatie'

 

 

0061

auteur

Lithgouw, Willem

titel

Willem Lithgouws 19.jaarige Lant-Reyse

plaats

Amsterdam

uitgever

Benjamijn, Jacob

drukker

Bouman, Ian Jacobsz.

jaar

1652

formaat/opbouw

04: A-U4 W4 X-Z2 Aa-Mm4 Nn2

signatuur

753 G 8

'genre'

reistekst

mecenas/patroon

Huydekooper, Joan

aanvrager

Benjamijn, Jacob

'motivatie'

"soodanige lust heeft oock een Reysiger in het verhalen van het Reysen; waer toe uwe lust mede gestreckt heeft, toen ghy voor een wijle u Vaderlant begaf, om het dartele Vranckrijck ende het wellustige Italien te besichtigen; de wellust ende vermaeck by u Ed: daer in geschept, heeft ons vrymoedigh gemaeckt om u op te offeren Willem Litgouws Engelsmans 19. Jaarige Landt-Reyse, niet alleen door het edelste ghedeelte des Wereldts Europa, [...] waer over wy niet en twijffelen of uwe heusheyt sal onse vrymoedigheyt ten goede nemen, dat wy met dese grote, langduerige ende moeyelijcke reyse onder uwe vleugelen komen schuylen, opdat de selve door uwe aensienelijckheydt geen luyster en mochte ontbreecken; [...] op welck vertrouwen wy ons verseekeren dat ghy onsen arbeyt sult voor lief nemen."

 

 

0062

auteur

Martialis, Marcus Valerius

titel

Epigrammata

plaats

Amsterdam

uitgever

Ianssonius, Ioannus

drukker

-

jaar

1654

formaat/opbouw

12: A6 B-T12 V6 X6

signatuur

346 H 11

'genre'

klassieke puntdichten

mecenas/patroon

Kiligraeus, Robertus

aanvrager

Farnabius, Tho.

'motivatie'

"me certe vel Manes illius tibi clientem devoverunt, te mihi patronum conciliarunt"

 

 

0063

auteur

Kyperus, Albertus

titel

Institutiones medicae

plaats

Amsterdam

uitgever

Janssonius, Joannes

drukker

-

jaar

1654

formaat/opbouw

04: +4 ++4 A-Vv4

signatuur

638 F 2*

'genre'

Theorie der geneeskunst

mecenas/patroon

a. Hoogeveen, Gerardus ab

b. Swanenburch, Paulus à

c. Meer, Nicolaus van der

d. Maerssche, Johannus van der

e. Warmont, Petro à

f. Walbeeck, Diederic

g. Barsdorp, Simonus à

h. Dieningen, Antonio à

i. Leeuwen, Johannus à

j. Marcken, Johannus à

k. Sanen, Guliermus à

l. Hasio, Gulielmus

m. Meerman, Johannus

n. Wevelichoven, Johannus à

o. Wevelichoven, Joachim à

p. Hogeveen, Gerardo ab

q. Kerchem, Gulielmo à

r. Alphen, Gerardo ab

aanvrager

Kyperus, Albertus

'motivatie'

"Hunc ut in vestrum, Viri Amplissimi, Prudentissimi et Spectatissimi, patrocinium recipiatis, & contra Momos autoritate defendatis, meque porro vestro favore & gratia complectamini, unice obtestor."

 

 

0064

auteur

Marnix van Sint Aldegonde, Philips van

titel

Tafereel der Religions verschillen

plaats

Amsterdam

uitgever

Cloppenburch, J.E.

drukker

Buck, Herman de

jaar

1601

formaat/opbouw

04-in-8:(. .)4 *8 A-Z8 Aa-Qq8 Rr4

signatuur

626 E 32

'genre'

Kerkgeschiedenis

mecenas/patroon

a. Staten Generaal

b. Maurits, Prins

c. Provinciale Staten

aanvrager

Cloppenburch, J.E.

'motivatie'

Cloppenburch zegt in zijn opdracht kosten noch moeite te hebben gespaard om dit werk vertaald te krijgen; Fol (...)3r: "Desen aldus overgheset, ende in onse moeders tale ghedruct wesende, hebbe ick de vryheydt ghenomen, om my met de Dedicatie deses wercks [...] aen uwe Excell. ende vermoghende E.E. t'adresseren, [...] bidde derhalven tot besluyt, dat uwe Excell. ende uwe vermoghende E.E. believe 'tgene dat in desen [...] by my, oft door mijn becostinge gedaen is, genadighlick te willen opnemen, ende heb te laten gevallen [...]". Amsterdam, 1-6-1601

 

 

0065

auteur

Vondel

titel

Koning Oedipus

plaats

Amsterdam

uitgever

Wees, de weduwe van Abraham de

drukker

-

jaar

1660

formaat/opbouw

04: A-H5 I2

signatuur

O 77-187 4)

'genre'

drama

mecenas/patroon

Huidekooper, Joan

aanvrager

Vondel

'motivatie'

"Het zal dan niemant onbillyck schijnen dan dit treurspel, in Nederduitschen uitgegeven, zoeckt te schuilen onder d'aengenaeme Schaduwe van den Ridder, heere van Maerseveen, hanthaver van de edele toneel-poëzye, wiens luister onder het beleit van onze staetkundige regeerders, dagelyx toeneemt, en niet zonder reden:[...]"

 

 

0066

auteur

Vondel

titel

Koning David in Ballingschap

plaats

Amsterdam

uitgever

Wees, de weduwe van Abraham de

drukker

-

jaar

1660

formaat/opbouw

04: A-H4 I2

signatuur

O 77-187 5)

'genre'

drama

mecenas/patroon

Graef, Andries de

aanvrager

Vondel

'motivatie'

"Hoe na of verre ick, in de schaduwe van zulck een aelouden voorganger, volge, daer van zou de heer Burgemeester konnen oordeelen, indien hy zich gewaerdighde by gelegenheit eens zyne oogen op de tekeninge en schickinge van dit treurtafereel te slaen, terwijl ick wensche te blijven [...]"

 

 

0067

auteur

Vondel

titel

Samson of heilige wraeck

plaats

Amsterdam

uitgever

Wees, de weduwe van Abraham de

drukker

-

jaar

1660

formaat/opbouw

04: A-G4

signatuur

77-187 6)

'genre'

drama

mecenas/patroon

Outshoren, Cornelis van

aanvrager

Vondel

'motivatie'

"Om dezen grootdaedigen helt in zijne vernederinge heerlycker te voorschijn te brengen, ontleene ick den glans van uwen Ridderlijcken naem en stam, wiens overouden luister nu al omtrent dryhondert en vijftigh jaren gebloncken heeft in den heere Willem van Outshoren, en zijne broeder Jakob, tot de hoogheit en eer des bisdoms van Uitrecht verheven;"

 

 

0068

auteur

Vondel

titel

Ifigenie in Tauren

plaats

Amsterdam

uitgever

Wees, de weduwe van Abraham de

drukker

-

jaar

1666

formaat/opbouw

04: A-F4

signatuur

O 77-187*

'genre'

drama

mecenas/patroon

Huidekooper, Joan

aanvrager

Vondel

'motivatie'

"[...] ik neeme de vrymoedigheyt deze vertaelinge Uwe Weled. op te draegen, om onder de schaduwe van Uwen naem de kunstbeminners meer en meer t'ontsteeken in de liefde der toneelpoëzye, zoo veele eeuwen in keizerdommen, koninkrijken en vrije staeten gehanthaeft;"

 

 

0069

auteur

Vondel

titel

Zungchin of ondergang der Sineesche Heerschappye

plaats

Amsterdam

uitgever

Wees, de weduwe van Abraham de

drukker

-

jaar

1667

formaat/opbouw

04: A-G4 H2

signatuur

'77-187 *

'genre'

drama

mecenas/patroon

Nobelaer, Cornelis, heere van Kabau, Grysoort etc.

aanvrager

Vondel

'motivatie'

"De heer van Kabau is niet ongewoon, uit den mont van godtvruchtige letterhelden, de nieuwe maeren, uit d'andere weerelt herwaert overwaeiende te hooren, en aendachtigh t'overweegen hoe d'eeuwen door de beurten der heerschappyen, gelukkige en rampzalige tijden, geduurigh ommewentelen, waer bij de voorplanters der Katholijke Waerheit, onder het Heidensche afgodendom, vruchten winnen, of de hagelbuien der vervolgingen den bloesem van hunne hoope zien treffen, wanneer vroomen beproeft en geloutert, quaden gestraft worden: hierom dacht ik my selven d'eer te geven den heere Nobelaer, op te draghen dit treutspel van keizer Zungchin, of den ondergang der Sineesche heerschappye, of het misschien, in schaduwe van de plantagie te Hofvliet, zijne gedachten met eenige aengenaeme bespiegelinge moght voeden en onderhouden."

 

 

0070

auteur

Vondel

titel

Noah

plaats

Amsterdam

uitgever

Wees, de weduwe van Abraham de

drukker

-

jaar

1667

formaat/opbouw

04: A-G4

signatuur

O77-187 *

'genre'

drama

mecenas/patroon

Wael, Joan de, heere van Ankeveen

aanvrager

Vondel

'motivatie'

"Op dit betrouwen voere ik dit werk, hoedanig het zij, ten treurtooneele, onder de schaduwe van uwen naem en titel, hoopende dat het bij uwe heuscheit ten goede zal geduit worden,[...]"

 

 

0071

auteur

Vondel

titel

Herkules in Trachin

plaats

Amsterdam

uitgever

Wees, de weduwe van Abraham de

drukker

-

jaar

1668

formaat/opbouw

04: A-F4

signatuur

O 77-187

'genre'

drama

mecenas/patroon

Hinlopen Vermaes, Jakob, out-bewintheere der Groenlantsche Mij

aanvrager

Vondel

'motivatie'

"De Heer Hinlopen Vermaes, een begunstiger van uitneemende schilderkunst, en geleerde schriften, en inzonderheid van heldenpoëzye, in verscheide taelen bekent, gelieve ons d'eer te gunnen van zijne gedachten over dit werkstuk bij gelegenheit eens te laten weiden, [...]"

 

 

0072

auteur

Vondel

titel

Euripides Feniciaensche of gebroeders van Thebe

plaats

Amsterdam

uitgever

Wees, de weduwe van Abraham de

drukker

-

jaar

1668

formaat/opbouw

04: A-H4

signatuur

77-187*

'genre'

drama

mecenas/patroon

Amsterdam, regeerende burgermeesteren van

aanvrager

Vondel

'motivatie'

Als regeerende burgermeesteren worden genoemd: Mr. Lambert Reinst; Cornelis van Vlooswijck; Cornelis de Vlaming van Outshoren en Mr. Gillis Valckenier.

"Nu neeme ik de vrijmoedigheit my zelven d'eer te geven deze vertaelinge den heeren Burgermeesteren op de draegen, naerdien de schriften van dien onsterfelycken man, overal De Groot en eerlyk en heerlyk, u ten hoogste behaegen [...]".

 

 

0073

auteur

Vondel

titel

Joseph in Dotan

plaats

Amsterdam

uitgever

Wees, Abraham de

drukker

-

jaar

1644

formaat/opbouw

04: A-G4

signatuur

2451 E 5*

'genre'

drama

mecenas/patroon

Wickevoort, Ioachim van

aanvrager

Vondel

'motivatie'

"Wij voeren vrypostigh dezen Jongelinck, zoodanigh hy is, t'huis uwe beleeftheit, gewoon zijnde t'onthaelen al wat eerelyck en loflyck geacht wort; en die de poëzy gaerne plaets gunt, onder andere schatten van uit gelezen boecken, brieven, beelden, schilderijen, penningen, printen, tekeningen en diergelijcken zinnelijcken huisraet; waer mede uw huis zoo rijckelyck gestoffeert is, als het lieftalligh open staet, voor alle braeve zielen."

 

 

0074

auteur

Vondel

titel

Joseph in Egypten

plaats

Amsterdam

uitgever

Wees, Abraham de

drukker

Stichel, Dominicus van der

jaar

1644

formaat/opbouw

04: A-F4 G2

signatuur

2451 E5*

'genre'

drama

mecenas/patroon

Vechters, Ioan, of Victorijn, rechtsgeleerde

aanvrager

Vondel

'motivatie'

"Mijn Ioseph verblijt zich en lacht alreê, om dat hy valt in uwe handen, die hem zoo groot eene gunst toedroeght, gelijck bleeck in 't vertalen van Sophompaneas; toen uwe boeckkamer, gelijck voorhene en sedert menigh-mael, ons voor een Parnas diende: [...]"

 

 

0075

auteur

Schoockius, Martinus

titel

Imperium Maritimum

plaats

Amsterdam

uitgever

Janssonius, Joannus

drukker

-

jaar

1654

formaat/opbouw

12: *2 A-G12 H8

signatuur

2335 F 30*

'genre'

politieke geschiedenis

mecenas/patroon

Eissinge, Petrus

aanvrager

Schoockius, Martinus

'motivatie'

"Literarum ac literatorum mecoenati beneficentissimo"

 

 

0076

auteur

Ruse, H.

titel

Versterckte Vesting

plaats

Amsterdam

uitgever

Blaeu, Ioan

drukker

-

jaar

1654

formaat/opbouw

02-in-4: *4 A-G4

signatuur

264 B 5*

'genre'

militaire strategie

mecenas/patroon

Amsterdam, regeerende en oud-burgermeesteren en thesauriers

aanvrager

Ruse, H

'motivatie'

"Indien het ootmoedigh opdragen van dit wercksken aen V.V. Ed.Ed. Gr.A. een aengenaem staeltjen van mijn danckbaer gemoedt kan verstrecken, en een seker bewijs, dat ick al mijn vermogen in de Charges, my door VV. Ed.Ed.Gr.A. gunst toevertrouwt, besteden sal; soo heb ick mijn wit getroffen [...] Het continueren van VV. Ed.Ed. Gr.A. goede genegentheyt te mywaerts sal mij aenmoedigen tot het gedurigh en onvermoeyt volharden in mijnen yver tot VV.Ed.Ed Gr. A. dienst;" Amsterdam, den 21 april, 1654.

 

 

0077

auteur

Senguerdius, Arnoldus

titel

Collegium ethicum

plaats

Amsterdam

uitgever

Revesteinius, Joannus

drukker

-

jaar

1654

formaat/opbouw

12: *4 A-L12 M8

signatuur

447 G 8

'genre'

ethica

mecenas/patroon

Huydekooper, Johannus

aanvrager

Senguerdius, Arnoldus

'motivatie'

"Submisso itaque tantum animo tuum erga me beneficum affectum, non hodie aut heri, sed á…á multis retro annis perspectum, grata mente agnoscere volui: & cum aliud non suppetat, monumentum hoc, exiguum si rem spectes, magnum si offerentis animum, tuo nomini consecrare."

 

 

0078

auteur

Pasor, Georgius

titel

Manuale Novi testamenti

plaats

Amsterdam

uitgever

Elzevirius, Ludovicus

drukker

-

jaar

1654

formaat/opbouw

12: *6 *2 A-2H12 2I4

signatuur

1091 G 27*

'genre'

woordenboek Grieks-Latijn

mecenas/patroon

Frisiae Ordinibus

aanvrager

Pasor, Georgius

'motivatie'

"Libellum hunc vobis inscribendum & dedicandum putavi, partim ut qualecunque grati animi ederem testimonium, partim ut eum florentissimae Vestrae juventuti non parum profuturum, Frisiacis, inquam, paedagogeis, seu Scholis, ut loquuntur, trivialibus, commendaretis."

 

 

0079

auteur

Regius, Henricus (= Henry Leroy)

titel

Philosophia naturalis

plaats

Amsterdam

uitgever

Elzevirius, Ludovicus

drukker

-

jaar

1654

formaat/opbouw

04: a-Iii4

signatuur

638 G 8

'genre'

geneeskunst

mecenas/patroon

Fredericus Henricus

aanvrager

Regius, Henricus

'motivatie'

"Hanc vero qualemcunque meam opellam, quae hactenus latens, jam ab eruditis quibusdam in lucem profertur, in perpetuum humillimae venerationis testimonium, Illustrissimae Tuae Celsitudini dedicandam consecrandamque putave." Ultrajecti 10 augusti, Anno 1646.

 

 

0080

auteur

Vondel

titel

Lierzangen en dichtkunst, vertaling van Quintus Horatius Flaccus

plaats

Amsterdam

uitgever

Spillebout, Luidewijck

drukker

Cunradus, Christophorus

jaar

1654

formaat/opbouw

12: *8 A-K12 L6 M4

signatuur

494 G 30

'genre'

poëzie

mecenas/patroon

a. Mostert, Daniël

b. Vechters, Joan, of Victorijn

aanvrager

Vondel

'motivatie'

De opdracht is gericht aan de kunstgenoten van Sint Lukas, te Amsterdam: "Schilders, Beelthouwers, Tekenaers, en hunne begunstigers".

"Dewijl dan de Poëzy, Schilder- en beeldekunst, van outsher, gelijck noch, in onderlinghe gemeenschap verknocht waren, docht het mij niet ongerijmt uwe E. op te dragen Horatius Flakkus Lierzangen en Dichtkunste, eenige jaren geleden by my, tot een eerlijck tijtverdrijf en oefeninge, by wintersche avonden, in 't rijmeloos vertaelt, met hulpe van wijlen den Heere, Daniël Mostert, secretaris deser stede, en Joan Vechtersz. of Victorijn, beide Rechtsgeleerden, en zonderlinge begunstigers mijner Poëzy."

 

 

0081

auteur

Boaystuau, P.

Titel

Het toonneel oft spiegel des herdt-bodems

Plaats

Amsterdam

Uitgever

Heyns, Zacharias

Drukker

Haestens, Hendrick L. van, (Leiden)

Jaar

1599

formaat/opbouw

02: A-N12

signatuur

1365 F 24

'genre'

Theologisch toneel

mecenas/patroon

Hooftman, Gilles van, koopman te Antwerpen

Aanvrager

Kemp, Theodorus

'motivatie'

'D.E. dit selffte tooneel toe teschrijven eensdeels om datmen hedendaags (gelijck Cicero seyt) stouticheyt menichmael inde plaetse van wijsheit is ghebruyckende: eensdeels oock omdat de gewoonte van oudts is eenigen goeden vrindt te verkiesen onder wiens bescherminge ende tutele men begheert dat zijn nachtbrackinghe eenichsins soude moghen beschermt zijn.'

Later in de opdracht: Omdat Hooftman zijn kostbaarste bezit, nl. zijn kinderen, aan Kemp heeft toevertrouwd.

 

 

0082

auteur

Beza, D.Th.

Titel

Predicatien, historie der Passien

Plaats

Amsterdam

Uitgever

Jacobsz., Laurens

Drukker

Rooman, Gilles. (Haarlem)

Jaar

1599

formaat/opbouw

08: a8, A-Z8, Aa-Tt8.

Signatuur

978 D 13

'genre'

Theologie

mecenas/patroon

a. West-Friesland, Heren gecom. Raden van

b. Breda, drossaert, Burgemeester, Schepenen en Regeerders

c. Staten Generaal van de Nederlandse Provincien

Aanvrager

Mensevoet, Vincentius.

'motivatie'

Zij presenteren de hoogste overheid in West-Friesland en dus moeten zij goed doordrongen zijn van God, Jezus en andere hogere instanties.

 

 

0083

auteur

Heyns, Zacharias

Titel

Den Nederlandtschen Lanstspiegel.

Plaats

Amsterdam

Uitgever

Heyns, Z.

Drukker

-

Jaar

1599

formaat/opbouw

04: A-K4

signatuur

1803 F 22

'genre'

geografisch rijm.

mecenas/patroon

Oetkens, Jan Hendrix.

Aanvrager

Heyns, Z.

'motivatie'

Heyns geeft twee redenen voor de opdracht aan Oetkens, Capiteyn ende borgherhooftman van een deel der Warmoestrate: 'goede ghenegenheyt die U.E. het algemeyne welvaren des lants toedraghende zijt. D'ander is omdat ick in onse leste vergaderinghe, daer ons Corperaelschap bij den andere was, niet alleen en hebbe ghespeurt der lust die U.E. heeft om de verscheydenheyt der menschelicken nature te bemercken: maer de ghnuchte ghenomen in den reden-rijcke conste

 

 

0084

auteur

Viverius, Jacobus.

Titel

Den lusthof van de Christelijcke Zielen.

Plaats

Amsterdam

Uitgever

Jacobsz., Laurens

Drukker

Guyot, Christoffel. (Leiden)

Jaar

1600

formaat/opbouw

08: *1-4, A-J8

signatuur

976 G 26

'genre'

Theologie

mecenas/patroon

Maurits van Nassouwe

Aanvrager

Viverius, J.

'motivatie'

'Soo ick de penne in de handt naeme, om Goudt, Silver of Tijdelicke Eere van U.G. te bedelen, ick soude met recht van vermetenheydt te beschuldigen wesen: maer soo en is het niet. Een loutere Liefde doet mij in den schoot van U.G. den liefdes vruchten bringhen. 10 oktober 1600 Leiden.

 

 

0085

auteur

Duym, Jacob.

Titel

Een Spiegelboeck

Plaats

Amsterdam

Uitgever

Matthijsz. Hans

Drukker

Bouwensz. Jan (Leiden)

Jaar

1600

formaat/opbouw

04: *1-4, **1-4, #1-2, A-Z4, Aa-Ll4 +4.

Signatuur

976 G 27

'genre'

Moralistisch Toneel

mecenas/patroon

Staten Generaal

Aanvrager

Duym, Jacob.

'motivatie'

Om onse ghewoonlycke moederlycke tale in eeren te houden. (geen bijzondere aanwijzingen). 24 augustus 1600.

 

 

0086

auteur

Iansz., Barent.

Titel

Wijdtloopigh verhael.

Plaats

Amsterdam.

Uitgever

Heyns, Zacharias.

drukker

-

jaar

1600

formaat/opbouw

04: A-J2

signatuur

1803 F 2

'genre'

Reistekst

mecenas/patroon

Iacomo, Andries de. Coopman te Amsterdam.

Aanvrager

Heyns, Zacharias.

'motivatie'

'Waer uyt den yver om daghelijcks van nieuwe reysen ende vreemdigheden te hooren,(...),den welcke in U.E. ghespeurt hebbende, heeft my goedt ghedocht U.E. dit kleyn boecxken toe te eyghenen.' 25 september 1600.

 

 

0087

auteur

-

titel

Thresor de Chartes

Plaats

Amsterdam (?)

Uitgever

Corneille, Nicolas.

Drukker

Henry, Albert. (Den Haag)

Jaar

1600

formaat/opbouw

08: (.?.)1-8, A-Z8, Aa-Nn8.

Signatuur

1802 G 2

'genre'

kaartenatlas.

mecenas/patroon

Egmond, Prins van.

Aanvrager

Haye, I de la.

'motivatie'

Opgedragen aan de prins vanwege zijn belangstelling voor de wereldlijke zaken.

 

 

0088

auteur

Willemsz, Govert.

Titel

Die caerte vander Oost ende Westzee.

Plaats

Amsterdam

Uitgever

Claesz. Cornelis

Drukker

Janszen, Peter. (Harlingen)

Jaar

1595

formaat/opbouw

04: A-A4+2, B-X4+2

signatuur

1803 D 2

'genre'

geografie

mecenas/patroon

Frieslandt, gedeputeerde staten van.

Aanvrager

Janszen, Peter.

'motivatie'

Geen duidelijke aanwijzingen. 

 

 

0089

auteur

Barentsz, Willem.

Titel

Caert Boeck.

Plaats

Amsterdam

Uitgever

Claesz., Cornelis.

Drukker

Claesz., Cornelis.

Jaar

1595

formaat/opbouw

signatuur

OF 84-3

'genre'

geografie

mecenas/patroon

a. Staten Generaal

b. Maurits.

c. Admiraliteit, De gecomm. Raden van de

Aanvrager

Barentsz., Willem.

'motivatie'

'Omme voor alle Boilische berispingen mij ende beschermt te wesen'

 

 

0090

auteur

Beza, D.Th.

Titel

Iob

Plaats

Amsterdam

Uitgever

Jacobsz., Laurens.

drukker

-

jaar

1600

formaat/opbouw

08: *1-6, A-Z8, Aa6.

Signatuur

975 D 35

'genre'

Theologie

mecenas/patroon

Utrecht, Heeren representeerende Staten van.

Aanvrager

Gerobolus, Ioannes.

'motivatie'

In zijn opdracht prijst Ioannes de Heren Staten voor hun ondersteuning van de ware religie.

 

 

0091

auteur

Anthonisz., Cornelis.

Titel

Stamreeks van de heren van Brederode.

Plaats

Amsterdam.

uitgever

-

drukker

Muller, Harmen Jans.

Jaar

1598?

formaat/opbouw

5 losse vellen.

Signatuur

OF 80-42

'genre'

Beeldende Genealogie.

mecenas/patroon

Brederode, Reinout van.

Aanvrager

Anthonisz., Cornelis.(in opdracht,niet aangevraagd)

'motivatie'

In het voorwoord verklaart Cornelis dat hij wel meer van zulke opdrachten heeft gekregen als deze van Reinout. De datering van dit werk is: tussen 1598 en 1617.

 

 

0092

auteur

Sconaeus, Cornelis.

Titel

Comoediarum altera pars.

Plaats

Amsterdam

Uitgever

Heyns, Zacharias.

drukker

-

jaar

1599

formaat/opbouw

08: A-T8

signatuur

976 F 24

'genre'

Toneel

mecenas/patroon

Haarlem, bestuur van.

Aanvrager

Schonaeus.

'motivatie'

-

 

 

0093

auteur

Boissens, Cornelis Theodorus

Titel

Grammato-graphices

Plaats

Amsterdam

Uitgever

Boissens, Corn. Th.

Drukker

Boissens, Corn. Th.

Jaar

1605

formaat/opbouw

02 obl.: 54 bladen

signatuur

Hss. zaal

'genre'

Schrijfboek

mecenas/patroon

Maurits, prins

Aanvrager

Boissens, Corn. Th.

'motivatie'

"Tuam ergo Celsitud. obnixe oratam habeo ut his similibusque de causis Liter¬arium etiam hocce opusculum in partem benigniorem accipere, atque illud non ex ipsa re sed animo offerentis aestimare, subque auspicio atque tutela sui patrocinii ac nominis [...] contra invidiae dentem protegere non dedignetur." Amsterdam 1-2-1605

 

 

0094

auteur

Haecht Goidtsenhoven, Laurens van

Titel

Chroniik van de hertogen van Brabant

Plaats

Amsterdam

Uitgever

Claesz, Cornelis

Drukker

Verdussen, Hieronymus

Jaar

1606

formaat/opbouw

02-in-4: *4 A-Z4 Aa-Gg4

signatuur

977 C 7

'genre'

historiografie

mecenas/patroon

Pereta, Eduardus Ximenez (koopman te Antwerpen)

Aanvrager

Haecht Goidtsenhoven, Laurens van

'motivatie'

Fol.*2v: "[...] het lasteren van desen [t.w. criticasters en betweters] en can den ghenen niet veel hinderen, die eenen heerlijcken Patroon sijns arbeyts, een lief-hebber der consten en scientien heeft vercoren teghen d'onverstandighe ende onbeschaemde lasteraers. Hierom is my uwen vromen persoon, sonderlinghe boven andere gherecommandeert, dat my oock seer goet ghedocht heeft, ten eersten om de vrientschap­pen my eertijts bewesen, dese gifte U.L. biddende in recompense te willen aenveerden: ten anderen om uwe loffelijcke fame verre vernaemt, ende groote affectie totter consten ende scientien [...] Biddende desen mijnen arbeyt, sulcx hy is, danckelijck t'ontfanghen [...]" Antwerpen 8-8-1606

 

 

0095

auteur

Emmius, Ubbo

Titel

Den David-Jorischen gheest in leven ende leere

Plaats

Den Haag

Uitgever

Jacobsz, Hillebrandt

drukker

-

jaar

1603

formaat/opbouw

08: *8 A-Z8 Aa-Cc8 dd4

signatuur

976 H 33

'genre'

theologie

mecenas/patroon

Staten-Generaal

Aanvrager

Emmius, Ubbo

'motivatie'

Fol. *3v : "[...] ben alsoo bewoghen gheworden [...] tot U.M.EE. te treden, en der selve desen mynen gantsch moeyelicken arbeyt [...] te offereeren: Bidde U.M.EE. [...] zoo wel mynen gheringhen Persoon, als teghenwoordighen int licht komenden arbeydt U.M.EE. in hare beschuttinge, bescherminge ende goede gonste te willen laten bevolen zijn."

Fol. *6v: "Hier mede dan dit besluytende, bidde ick wederomme U.M.EE. [...], dat U.M.EE. ghelieven wille, dese Dedicatie, ende by U.M.EE. van my aen-ghesechte Patrocinium ende beschuttinghe [...] niet anders verstaen ende van my aennemen [...]" Groningen 21-5-1603

 

 

0096

auteur

Lubbaeus, Rich.

Titel

Beschryvinghe ende heerelijcke afbeeldinghe der twaelf Sibyllen

Plaats

Amsterdam

Uitgever

Zichem, Christoffel van

drukker

-

jaar

1608

formaat/opbouw

02: *2 A-I2

signatuur

2477 D 19

'genre'

theologie

mecenas/patroon

Maurits, prins

Aanvrager

Zichem, Christoffel van

'motivatie'

Fol. *2r: "Dese ende andere ontellijcke deucden, door de welcke de opperste vaeder des lichts ende ghever alles goedes U.G. boven veele anderen doet lichten, hebben my wel vernaemelyck ende ten meesten deele verstoutet dit myn werck onder de ghenaedelycke protectie van U.G. aen't licht te bringhen. Hier toe comt noch een andere oorsaecke [...], te weten dat U.G. de schilderconst met een uytnemende liefde, onversaedelijcke begeerte ende weldaedighe wercken hertelick omhelst [...]. [Ik vertrouw erop] dat U.G. dit werck, t'welck uyt de fonteyn der liefde is voortghecomen, tot een kleyn recompens sijner weldaeden aen my bewesen wil ontfanghen [...]." Amsterdam 1608

 

 

0097

auteur

Noort, Olivier van

Titel

Beschryvinghe vande voyagie om den geheelen werelt cloot

Plaats

Amsterdam

Uitgever

Claesz, Cornelis

drukker

-

jaar

1602

formaat/opbouw

04 obl.: A-L4 M6

signatuur

975 D 22

'genre'

Reisbeschrijving

mecenas/patroon

Maurits, prins

Aanvrager

Noort, Olivier van

'motivatie'

Fol. A4v: "[...] desen mijnen Journael [...], den welcken ic in groote dancseg¬ginge ende verschuldinge van syne Pr. Excell. favorable assistentie, t'mijnen vertrecke, voor een vereeringe, t'mijnder wedercoemste [...] niet en hebbe connen nalaten, in Druck wt te laten gaen: Ende aen zijne Pr. Excell. voor eerst te dediceren [...]. Verhopende syne Pr. Excell. t'selve aengenaem sal wesen [...], als ooc allen anderen liefhebbers ten besten [...], twelck ick van herten alle beminders ben wenschende, ende voor mijne ghedaene costen, ende groote moeyte, desen belangende, de goede gonste, voor de gifte te willen ontfanghen." Rotterdam 25-1-1602

 

 

0098

auteur

Mornay, Philips

Titel

Bybel der Nature, dat is vande waerheyt der christelijcke religie

Plaats

Amsterdam

Uitgever

Buck, Herman de

drukker

-

jaar

1602

formaat/opbouw

04-in-8: A-Z8 Aa-Nn8 Oo4

signatuur

2344 F 22

'genre'

Theologie

mecenas/patroon

Staten-Generaal

Aanvrager

Halsbergius, Johannes

'motivatie'

Deze vertaling is tot stand gekomen door toedoen van enkele bewindhebbers van de VOC, aldus de vertaler Johannes Halsbergius (predikant te A'dam). Opgedragen echter aan de Staten-Generaal: (Fol. *1r-v) "Derhalven, myn E. ende weerde Heeren, en schryve ick niet alleene uwe E.E. dit boeck toe, maer gheve het selve gantschelick uwe E.E. over in uwe bescherminghe, biddende uwe E.E. het selve te willen aen-nemen, ghelijck als een werck spruytende uyt een herte dat yverigh is, om het rijcke Iesu Christi [...] te verbreyden, niet twyfelende of uwe E.E. sullen oock na het selve eijnde van gantscher herten trachten." Amsterdam 9-2-1602. NB. Het door de Staten-Generaal verleende octrooi is gedateerd 14-7-1600.

 

 

0099

auteur

Blaeu, Willem Jansz.

Titel

Het licht der zee-vaert

Plaats

Amsterdam

Uitgever

Blaeu, Willem Jansz.

drukker

-

jaar

1608

formaat/opbouw

02 obl. in 4 (?): ?2 *2 A-F4 G2 A4 B8(-B8) C-N4 O6 a4 b6 c-q4

signatuur

OL-80

'genre'

cartografie/navigatie

mecenas/patroon

a. Staten-Generaal

b. Maurits, prins

Aanvrager

Blaeu, Willem Jansz.

'motivatie'

Fol. *3r-v (=*2r-v): "Nu is my niet vergeten, hoe mildelijck uwer E.M. my met uwe Octroye op desen teghenwoordighen Boecke heeft vereer, nae dat uwer E.M. by certificatien van verscheyden ervaren Stuerluyden ende anderen persoonen hun dies verstaende [...] was vertoont het groote nut, t'welcke alle leergierighe Zee-varende Luyden meerder uyt desen Boecke (sonder roem ghesproken) als uyt anderen Boecken van dier materie voor desen in't licht ghecomen, sullen halen. Dewijle dan my [...] bekent is, hoe seer geerne uwer E.M. ende Excell. als overtrouwe besorghers van't ghemeene welvaren, yet sonderlings siet voorcomen, t'welck tot merckelijcken voordeel van dese alderheerlijckste Conste der Zeevaert is streckende: Soo hebbe ick niet connen naelaten, uwer E.M. ende Excell. desen mijnen arbeydt uyt hertelijcke jonste toe te schrijven." Amsterdam 1-3-1608.

 

 

0100

auteur

Taffin, Jan

Titel

Boetveerdicheyt des levens

Plaats

Amsterdam

Uitgever

Commelin, Jan

drukker

-

jaar

1600

formaat/opbouw

04-in-8: A4 A-Z8 Aa-Cc8 Dd4 Ee2

signatuur

972 H 8

'genre'

Moraliserend traktaat

mecenas/patroon

a. Holland en West-Friesland, Staten van

b. Amsterdam, Schout, burgemeesters en schepenen van

Aanvrager

Crucius, Joannes

'motivatie'

Fol. A2v: Ende also men dagelycx siet ende wytroemich hoort, dat u.E.E. de Ghereformeerde Ghemeynten niet alleen in den rechten Gods-dienst door alle behoorlijcke middelen onderhouden ende voorderen: naer oock den Arbeyders inde selve sonderlinge gunst toedragen, so ist dat ick my hebbe verstout dese myne vertalinghe uwer E.E. moghende Heeren toe te wijen [...] op dat dese verduytschinghe den Godt-lievenden Neerlanders, door uwer E.E. goetwillighe bescherminge aenghenaem ende dienstich moge zijn." Haarlem 1-7-1595. NB. Volgens titelpagina gaat het hier om "De derde ghebeterde druck".

 

 

0101

auteur

Waninghen, Henrick

Titel

Tresoor vant Italiaens boeckhouden

Plaats

Amsterdam

Uitgever

Stam, Willem Jansz.

Drukker

Otsz, Barent

Jaar

1609

formaat/opbouw

02-in-6: *2 A-M6

signatuur

400 B 1

'genre'

boekhoudkundig leerboek

mecenas/patroon

Stevin, Simon

Aanvrager

Waninghen, Henrick

'motivatie'

Fol. *2r: "Ghemerckt veel Lieden, welcke Boecken maken ende in druck laten uytgaen, gewoon sijn de selve eenige treffelijcke Persoonen toe te schryven, en hebbe ick niet dorven nae laten sulx te volgen. Ende om dat dit Boecxken [...] is een seer corte ende gantsch duydelijcke onderrechtinghe der Italiaensche Boeckhoudinghe, en bevinde niemant naerder oft bequamer om het selve toe te dediceren dan U.E. overmidts ghy een goede kennisse daer van zijt hebbende, ende alsoo ick hebbe verstaen dat U.E. my niet qualijcken afghenomen en hebt, het voorgaende aen U.E. gedediceert te hebben, hebt hier in ghelaten, op hope ende vertrouwen dat U.E. t'selve noch voor aengenaem sult nemen ende sijn Weerdije bevestighen, teghens de ghene welcke dit mijn werck met hare misduydinghe souden willen vercleynen."

 

 

0102

auteur

Ovidius

Titel

Metamorphosis dat is,die herscheppinghe oft veranderinge

Plaats

Amsterdam

Uitgever

Muller, Harman Jansz.

Drukker

Muller, Harman Jansz.

Jaar

1609

formaat/opbouw

08: A-Z8 Aa-Gg8 Hh4

signatuur

1368 F 35

'genre'

mythologische verhalen

mecenas/patroon

Rederijkerskamer "In lieft bloeyende"

Aanvrager

Muller, Harman Jansz.

'motivatie'

Fol. A3r: "So hebbe ick dese Metamorphosis [...] onder uwen naem laten wtgaen ten ghemeynen profijte: Uwer Eerweerdicheyt die presenterende voor een cleyn beghintsel van den goetwillighen dienst, die ick u mijn leven langh duerende begheere ende ben schuldich te bewijsen."

 

 

0103

auteur

Perkins, Wilhelmus

Titel

Problema dat is: een voorstellinghe van het valsch voor gheven des pausdoms

Plaats

Amsterdam

Uitgever

Cloppenburch, Jan Evertsz.

drukker

-

jaar

1609

formaat/opbouw

08: A-Z8 Aa-Ii8

signatuur

349 J 14

'genre'

Theologisch traktaat

mecenas/patroon

Franckendaele, Voorgangers, ouderlingen, diakenen etc. van

Aanvrager

Manglerius, Eustatius

'motivatie'

Manglerius (predikant te Wormer), die de Problema vertaalde, motiveert zijn opdracht door o.a. te refereren aan zijn studie in Heidelberg die door genoemde "Patronen" bekostigd werd. Fol. A6v: "Ten derden, hebbe ick dit [=de dedicatie] oock ghedaen, om U.E. een cleyne ghetuyghenisse te gheven dat de oncosten die U.E. soudet mogen ghedaen hebben, niet te vergheefs en zijn, maer eenighe vruchten voortbrenghen, ende also van U.E. ooghemerck niet ghefrusteert en zijt: Op dat dan U.E. daer in niet en soudet verflouwen om aen vlijtighe studenten, sodanighe bystandt ende onkosten te doen, als U.E. tot nu toe seer liberaelijcken ghedaen hebt."

 

 

0104

auteur

Hospinianus, Rodolphus

Titel

Van de tempelen

Plaats

Amsterdam

Uitgever

Cloppenburch, Jan Evertsz.

drukker

-

jaar

1606

formaat/opbouw

04-in-8: (***)8 ?4 ??4 ???8 A-Z8 Aa-Zz8 Aaa-Ddd8 A-M8 N4

signatuur

499 B 33

'genre'

Kerkgeschiedenis

mecenas/patroon

a. Maurits, prins

b. Utrecht, schout en stadsbestuur van

c. Utrecht, Staten van

d. Amersfoort, Schout en stadsbestuur van

e. Rhenen, Schout en stadsbestuur van

f. Wijk bij Duurstede, Schout en stadsbestuur van

g. Montfoort, Schout en stadsbestuur van

Aanvrager

Oosterbeeck, Andreas van

'motivatie'

Fol. (***)7r: "[...] [ick] hebbe my verstoutet, dat ick uwe Pr. Excell. de oversettinge deses Boecx hebbe dorven dediceren ende toeschryven, hoewel het een materie is, die van de religie tracteert, nadenmael uwe Pr. Excell. haer niet alleenlijck met oorlogen, maer principalijck met de religie is bemoeyende." Montfoort 24-5-1606.

Kortheidshalve laat ik nu maar de motivatie voor de opdracht aan de overigen achterwege; bladzijdenlang put Van Oosterbeeck (predikant te Montfoort) zich uit om duidelijk te maken waarom juist deze bestuurderen vermelding verdienen in zijn opdracht.

 

 

0105

auteur

Glaserus, Hermannus

Titel

Davids Boetvaerdigheyt

Plaats

Den Haag

Uitgever

Burghoorn, Isaac, bij de weduwe en erfgenamen van

drukker

-

jaar

1655

formaat/opbouw

08: (...)8 A-O8

signatuur

1066 H 41 5)

'genre'

religie

mecenas/patroon

Gravenhage, de Christelijcke Ghemeynte 's-

Aanvrager

Glaserus, Hermannus

'motivatie'

"Welcke Boet-Psalmen met een korte uytlegginghe en verklaeringhe ick uwe E.E. hebbe willen dediceeren en toe-eyghenen, tot een teycken van mijne oprechte ghenegentheyt en affectie t'uwaerts, versoeckende dese gheringhe gift met soodanigh een broederlijck herte te ontfanghen, als 't uwe weerde gepraesenteert wordt." s'Gravenhage, 1 september 1655

 

 

0106

auteur

Fuyter, Leonard de

Titel

Don Juan de Tessandier

Plaats

Amsterdam

Uitgever

Vinckel, Iacob

drukker

-

jaar

1654

formaat/opbouw

04: A-H4

signatuur

Amsterdam, UB: ?

'genre'

Treur-spel

mecenas/patroon

Banning Kock, Frans, ridder, heere van Purmerlant etc.

Aanvrager

Fuyter, Leonard de

'motivatie'

"Wij dan vertrouwen, en bekennen, doorluchte Vader en bewaarder der Wetten, dat UEd. zult met geduldt ontfangen onse dienstwilligen yver; ingesien hebbende onse toe-genegentheyt. [...] Wij hebben uyt soo veel Lichte, als onse loffelijke stadt bestralen in raadt en wijse voorsorg, geen waardiger konnen vinden om U.Ed. ghelijkformig te maaken de keur van den eersten Poëet. Wel wijse Borgervader, onder wiens goede voorsorgh wy veyligh en gherust mooghen slapen, verschoont onse Amsterdamsche vrijpostigheydt, en verstoute aanspraak, denkende dat de genegentheyt dikmaals gaat voor de reden." Amsterdam, den 24 van Sprockel-maant in den jare 1654

 

 

0107

auteur

Boxhorn, Marcus Zuerius

Titel

Originum gallicarum liber

Plaats

Amsterdam

Uitgever

Janssonius, Joannes

drukker

-

jaar

1654

formaat/opbouw

04: *4 **2 A-P4

signatuur

2320 D 1* / 1083 B 24

'genre'

geschiedenis

mecenas/patroon

a. Bouckhorst, Amelius à

b. Schaep, Gerardus

c. Beveren, Cornelius à

d. Swanenburg, Paulus

e. Meer, Nicolaus van der

f. Maersche, Joh. van der

g. Warmont, Guilhelmo

h. Wevelichoven, Joh. à

Aanvrager

Boxhorn, de kinderen van

'motivatie'

"Opus posthumum patris nostri, V. Cl. M. Zuerii Boxhornii, de Originibus Gallicis quod vivus nomini vestro & honori destinaverat munus levidense, ipso jam rebus humanis exempto, representamus, & pietate erga defunctum & debita gratitudine erga vos, Viri Nobilissimi & Amplissimi, impulsi."

 

 

0108

auteur

Cieglerus, Georgius

Titel

Konst-spiegel der Weereldlikke vermaken

Plaats

Amsterdam

Uitgever

Weesel, Isaac van

drukker

-

jaar

1654

formaat/opbouw

12: *6 A-Cc12 Dd6

signatuur

743 F 30

'genre'

proza

mecenas/patroon

Banning Kok, Frans, heer van Purmerland en Ilpendam

Aanvrager

Wijs, J de (de vertaler)

'motivatie'

"Kort: Het is zodanig, dat ik het niet voor mijn eigendom heb willen opsluyten; maar volgende het voor-beeld der Roomsche knechten, gepoogt, om hier mee, na dat de tijd en vlijt daar an een Nederlantsche gestalte had gegeven, mijn schuldige plicht en onderdanigheid an uwer Ed. Erentv. Achtb, mits het zelve met de behoorlikke eerbiedingen voor uwer Ed. Erentv. Achtb. voet neederleggende, te bewijzen: gelijk ik dan mits deesen doe. Verzoekende, dat uwe Ed. Erentv. Acht. Onder welcx Vleugelen ik een vail verblijf geniet, mijne vrijborstigheid verschoonende, d'Eerstelingen van mijne Akker tot een Nieuw-Jaars-gift gelieve te ontfangen: niet ziende op de geringe gift, die niet meer dan een paar jonge Duiven, teegen een koppel vette Lammeren mag geschat worden; maar op het onderdanig en geneigt gemoet des geevers, die uwe Ed. Erentv. Acht. in de bescharminge des Almachtigen, en zich zelfs in uwer Ed. Erentv. Acht. hoede beveelt."

 

 

0109

auteur

Bergh, B. van

Titel

Ajax en Ulysses

Plaats

Amsterdam

Uitgever

Houthaak, Dirk Cornelisz.

Drukker

Houthaak, Tymon

Jaar

1654

formaat/opbouw

04: A-G4

signatuur

689 C 125

'genre'

treurspel

mecenas/patroon

Sladus, Mattheus, der beider rechten licentiaat

Aanvrager

Bergh, B. van

'motivatie'

"Wij geven U.E. dit ons eerste werk, getrokken uit den vermaarden Poëet Ovidius, en naar ons vermogen in de Nederlantsche Taal op Duitsche Vaarzen gestelt; [...] Wij hoopen alleenelyk dat het U.E. behagen zal is 't niet om zijn verdiensten, dewelke onwaardig zijn, ten minsten omdat wij de stoutigheit genomen hebben zo vermaarden Man te volgen [...] Ontfangt dan, tweede Vader, door wien ons het licht van eenige wetenschappen bescheenen heeft, dezen mijnen Ajax;"

 

 

0110

auteur

Guarna, Andrea

Titel

Bellum grammaticale

Plaats

Amsterdam

Uitgever

Ravesteyn, Joannus à

drukker

-

jaar

1654

formaat/opbouw

08: A-B8 C4

signatuur

OK 71-19

'genre'

grammatica (theorie der)

mecenas/patroon

a. Nassau, Justinus de

b. Herbertus, Philippus Henricus

Aanvrager

Guarna, Andrea (?)

'motivatie'

Uit de opdracht in dit werk kon geen duidelijke aanwijzing worden gehaald. Bij de namen staat ook nog: Dom: in Hueklum Amitinus.

 

 

0111

auteur

Crucius, Jacobus

titel

Mercurius Batavus sive epistolarum

plaats

Amsterdam

uitgever

Ianssoniana

drukker

-

jaar

1654

formaat/opbouw

12: *8 A-S12

signatuur

1090 C 31

'genre'

brieven

mecenas/patroon

a. Hoef, Michael van der

b. Graef, Jacobus van der

c. Vorburgius, Jacobus

d. Beresteyn, Cornelius

aanvrager

Crucius, Jacobus

'motivatie'

"Diu multumque cogitanti mihi, Viri amplissimi, quos libri hujus adoptarem patronos, non occurrerunt, quibus magis vellem, quibus magis deberem, quam vobis. Vellem, quia literaturam amare vos scio & literatos. Deberem autem, propter eximias virtutes vestras, cum publicas, tum privatas."

 

 

0112

auteur

Engelgrave, Henricus

titel

Lux evangelica

plaats

Amsterdam

uitgever

Meurs, Iacobus van

drukker

-

jaar

1655

formaat/opbouw

12: *4 a-2f12 2g8

signatuur

772 G 10

'genre'

emblemata

mecenas/patroon

Blasere, Guilelmo de

aanvrager

Engelgrave, Henricus

'motivatie'

"Ipse in hunc foetum meum injurius essem, si in lucem pro­deunti alium patronum ad sciscerem quam Te, cuius, jam tum cum conciperetur, fovorem est expertus."

 

 

0113

auteur

Barbette, Paul

titel

Chirurgie

plaats

Amsterdam

uitgever

Lescaille, Iacob

drukker

-

jaar

1655

formaat/opbouw

08: *8 A-O8

signatuur

642 G 26

'genre'

geneeskunst

mecenas/patroon

Deleboe, Franciscus, geseght Sylvius, der medicijnen Doctor

aanvrager

Barbette, Paul

'motivatie'

"En soude dit klein geschenck onwaerdigh achten U.E. als een teycken van danckbaerheit op te offeren, 't en waer ick wel wiste, eerstelijck, dat de deught haer selve best en eerst betaelt; en daernae, dat U.E. met een danckbaer gemoet seer haest en wel tevreden is: waer op ick my te meer verlate, omdat ick geloove dat U.E. aen het myne niet en twyffelt; waer mede ick U.E. veel gesonde en onbestrede jaeren, my U.E. voordere gonst toewenschedende, van herten blyve." 't Amsterdam, den 10 maert, 1655.

 

 

0114

auteur

Bils, Lodewijk de

titel

Specimina anatomica

plaats

Rotterdam

uitgever

Leers, Arnoldus

drukker

-

jaar

1661

formaat/opbouw

04: A.C4 D2

signatuur

1390 H 3*

'genre'

geneeskunst

mecenas/patroon

a. Graef, Albrechto vander

b. Meerman, Guilelmo

c. Hofdijk à Beresteyn, Zacharias

d. Velensus, Theodorus

e. Cramerus, Heronus

aanvrager

Bils, Lodewijk de

'motivatie'

"literarum literarorumque moecenatibus, patronis, promotoribus summis, venerandis, colendis."

 

 

0115

auteur

Dooreslaar, Sam. van

titel

Oog-water voor Francois l'heremyt, Jesuyt tot Antwerpen

plaats

Amsterdam

uitgever

Goedesberg, Gerrit van

drukker

Houthaak, Tymon

jaar

1655

formaat/opbouw

04: * - 4*4 A-3S4

signatuur

2490 G 25

'genre'

proza

mecenas/patroon

Delft, christelijk gereformeerde gemeente van

aanvrager

Doorselaar, Sam. van

'motivatie'

"Derhalven heb ik u gaern in de plaatse gekoren die my van de selve de naaste zyt en voor welken ik my selve en wat van my komen kan ten besten hebbe. In uwen schoot die hy gesocht heeft te ontsuiveren met syn gifte leg ik dese bladen neder en voor uwe ooren die hy gezocht heeft te debaucheren met zyn onschamele redenen breng ik de ongerepte on onvervalschte suiverheit van Christi instellinge in een sake die by 't Pausdom besmet en bestolen by onse kercken in haar geheel bewaart word." [...] ...Neemt gy desen mijnen arbeidt aan die u toekomt om dat ik selve u toekome: [...] En insonderheit om dat ik selve door quetsinge van wiens persoon de Jesuyt gesocht heeft ook de waarheit een steke te geven geen beter getuigen van mijn onnooselheit kan hebben als u-lieden daar ik onder woone en wandel."

 

 

0116

auteur

Groot, Willem de (Grotio, Guilelmo)

titel

Isagoge ad praxin fori Batavici

plaats

Amsterdam

uitgever

Blaeu, Joannis

drukker

-

jaar

1655

formaat/opbouw

04: *4 2**2 A-O4

signatuur

345 B 26

'genre'

?

mecenas/patroon

a. Hollandiae, D. Praesidiis supreme in Batavis Curiae

b. Zelandiae, D. Praesidiis supreme in Batavis Curiae

c. Westfrisiae, D. Praesidiis supreme in Batavis Curiae

aanvrager

Groot, Willem de

'motivatie'

De formulering bij de maecenassen luidt voluit: Hollandiae, Zelandiae & Westfrisiae, D. Praesidiis supreme in Batavis Curiae, Nec non, D. Praesidi et consiliariis senatus praesi­dialis. Als aanwijzing voor patronaat/maecenaat dienen de volgende zinsneden.

"Nec diu huic operi quaerendi fuerunt patroni: vobis enim id NNmi. AAmi. DD. omni jure debetur [...] Vos modo NNmi. & AAmi. DD. laborem hunc nostrum in tutelam vestram recipere ne dedignemini, & licet aliae forte causae desint, vel soli id bonae voluntati, qua juventutis studia pro mea tenuitate juvare conatus sum, patrocinium vestrum concedite."

 

 

0117

auteur

Montanus, Arnoldus

titel

De Beroerde Oceaan

plaats

Amsterdam

uitgever

Brouwer, Janssen, Jan en Gillis Janssen Valckenier

drukker

-

jaar

1655

formaat/opbouw

08: *8 A-Y8 Z4 Aa2

signatuur

OK 76-144

'genre'

geschiedenis

mecenas/patroon

Nek, Wilhem van, rechtsgeleerde en geheim-schrijver

aanvrager

Montanus, Arnoldus

'motivatie'

"Laat het toe, achtbaare Heer, dat u opgeoffert zijn de geringe bladeren tot dewelke Engeland gedenkwaardige stoffe heeft beschikt. Onmagtig bij haar self versoeken voorspraak tegen alle laakzieke tongen:[...] Voorwaar indienze de mot der tyd verduuren konnen, de verre nakomeling sal weten, dat ik 't voor groote eer heb geacht een hoofd-cieraat uit het voorhangsel van uwe naam, en in d'eerste jeuchd bysondere kennis gemaakt te hebben. Neemt derhalven dit papiere-kind onder uwe opsicht: en onse openbaare belydenis van genoote weldaaden voor een zeker bewys van danckbaarheid."

 

 

0118

auteur

Pigraeus, Petrus

titel

Kort Begryp van de leere der Medicijne ende Chirurgie

plaats

Amsterdam

uitgever

-

drukker

Jacobsz., Theunis, de weduwe van

jaar

1655

formaat/opbouw

04: * *4 A-T4 S4 X-Z4 Aa-ZZ4 Aaa-Mmm4

signatuur

638 F 18

'genre'

geneeskunst

mecenas/patroon

Dordrecht, Schout, Burgemeester, Regeerders van

aanvrager

Nieustadt, Pieter van

'motivatie'

"Dit is de oorsaecke dat ick dit Boeck, het welcke onder alle die van de Chirurgie beschreven zijn, een van de geleertste ende treffelickste is (indien het niet uytmunt) onse Tale hebbe doen aennemen. Het welcke ick oock uwer E.E. (dien ick my selven, ende alles wat mijne is, schuldigh kenne) met behoorlicke eerbiedinge op©draghe; uwer E.E. biddende des eerstelinghen (hoe wel in ledige ende overschietende uren vergadert) te laten aengenaem zijn, als komende van hem, die (naest Godt tot uwer E.E. dienst gheheel overgegeven zijnde,) uwer E.E. wenscht alle uwe begeerten, ende blijft [...]"

 

 

0119

auteur

Questiers, Catharina

titel

Casimier of Gedempte Hoogmoet

plaats

Amsterdam

uitgever

Smit, Gerard

drukker

Roy, Gabriel à

jaar

1656

formaat/opbouw

04: *4 (-*4) A-G4 H2

signatuur

687 C 5 1)

'genre'

blijspel

mecenas/patroon

Hooren, Anna van

aanvrager

Questiers, Catharina

'motivatie'

"De genegentheyt tot mijne sex, derft my zoo veel spoort openen, dat ick zonder eerbiedigh verloft al voorens te verzoecken, UEt. deze ruwe en onghersleepe Vaarzen, derf koomen op-off'ren; [...] Aanvaart doch, door-letterde Vrou dees Gedempte Hoogmoet, van Loope de Vega Carpio:"

 

 

0120

auteur

Dubbels, P.

titel

d'Hoogmoedige Prins

plaats

Amsterdam

uitgever

Nieuwenhof, Evert

drukker

-

jaar

1655

formaat/opbouw

08: A-C8 D4

signatuur

429 F 25 1)

'genre'

bly-eyndend treurspel

mecenas/patroon

a. Gracht, Pieter van der

b. Wittenboom, Cornelis

c. Vos, Jan

d. Vennekool, Mr. Dirk

e. Domselaer, Tobias van

f. Schorel, Pieter van

aanvrager

Dubbels, P.

'motivatie'

"Ontfang een dwalend prins die uw wert aangeboden,

En help een teere Maagt voor overlast bescharmen,

Die neemt, door noot geparst, haar toevlugt in uw armen."

 

 

0121

auteur

Quellinus, Hubertus

titel

Voornaemste Statuen ende Ciraten vant Konstrijck Stadthuys van Amsterdam

plaats

Amsterdam

uitgever

Quellinus, Artus

drukker

Quellinus, Artus

jaar

1663

formaat/opbouw

02

signatuur

1055 A 3

'genre'

kunst

mecenas/patroon

a. Graef, Cornelis de

b. Witsen, Cornelis

c. Vlamingh van Outshoorn, Cornelis de

d. Hooft, Hendrick

e. Schaep, Geeraerd, curateur van de academie te Leyden

f. Poll, Joan van de, oud-burgermeester en Thesaurier

aanvrager

Quellinus, Hubertus

'motivatie'

Het eerste deel van het werk is gedateerd 1655, het tweede 1663. De opdracht staa in het tweede deel. Beide delen zijn in één band opgenomen. Het was niet duidelijk of de afbeeldingen een signatuur droegen, vandaar dat ik bij de opbouwformule volsta met het formaat. De bladen waren niet gepagineerd en ook niet gefolieerd.

"Het Eerste Deel van dese Afbeeldinge hebbe ick over eenige Jaren tot desen eynde uyt-gegeven, en aan de Ed. Achtbare Heeren Burgermeesteren (doen ter tijdt met grote wijsheyt en voorsichtigheyt, als Vaders dese Stadt geluckiglijck bestierende) Opgedragen, als hunne Ed. Achtbaerheden eygen en menighvuldelijck toe-behoorende. [...] Want het Tweede deel van het Eerste niet en mach gescheyden wesen, en het Eerste oock met dit Tweede geensins bequaam oft genoeghsaam is om mijnen schuldigen plicht aan U. Ed. Achtbaerheden te voldoen: Want wanneer, oft waar mede sal ick sulcks konnen doen? Gelieft dan, mijne Ed. seer Achtbare Heeren, dit mijn kleyn en geringh Werck te ontfangen, als het my onmogelijck is schuldige danckbaerheydt (gelijck ick wel soude wenschen) te bewysen. En indien dese kleyne erkentenis soo vriendelyck van U.E. Achtbaerheden wordt ontfangen, als ick die gaerne en danckelijck Opdrage, bekenne ick op nieuws een seer groote weldaet ontfangen te hebben, belovende altoos te sullen blijven [...]" den 16. van Louwmaendt, 1663 In Amsterdam.

 

 

0122

auteur

Vinnius, Arnoldus

titel

In quator libros onstitutionum imperialium commentarius

plaats

Amsterdam

uitgever

Elzevirius, Ludovicus en Daniel

drukker

-

jaar

1655

formaat/opbouw

04: A-Z4 Aa-Zz4 Aaa-Zzz4 Aaaa-Zzzz4 Aaaaa-Xxxxx4 Yyyyy2

signatuur

696 B 8

'genre'

politiek(?)

mecenas/patroon

Hollandiae et Westfrisiae ordinibus, Patriae patribus

aanvrager

Vinnius, Arnoldus

'motivatie'

"Quibus ego argumentis in spem magnam adducor, fore, uti vos, Illustrissimi & Potentissimi Somini, ea, quae hic vobis offero, benigne accepturi sitis, auctoremque ea profecuturi benevolentia, qua & Principes haec studia complecti, & Populus fovere solent." Martias 1642

 

 

0123

auteur

Vondel, J. van den

titel

Publius Virgilius Maroos Wercken

plaats

Amsterdam

uitgever

Wees, Abraham de

drukker

Lescaille, Jacob

jaar

1646

formaat/opbouw

04: *-3*4 A-Z4 Aa-Zz4 Aaa-Eee4

signatuur

196 E 17 1)

'genre'

klassiek proza

mecenas/patroon

Huigens, Konstantijn, raet en sekretaris van zijn Hoogheit

aanvrager

Vondel, J. van den

'motivatie'

"Terwijl men bezigh is met onze tael te bouwen, het spoor der zelve na te sporen, en op papier te leggen, vondt ick altijt baet met overlegh van taelkon¬digen iet te vertolcken. Verscheide oordelen schieten verscheide stralen uit, en zien de dingen van alle kanten door en weder door, terwijl een eenig oordeel maer een' eenigen strael uitschiet, en arm by den rijckdom van velen is: doch naerdien zommige Mecenaten der Poëzye overleden, anderen elders bezigh zijn, most men zich aldus behelpen, en met zijn eige riemen wat te lankzamer voortroeien, tot dat dit werck by schrandere herssenen met der tijt rijper opgenomen (indien het die eere gebeure) allengs meer geslepen en gladder gepolijst werde. Dat is d'oirzaeck waerom het eerst verlangt en wenscht in Heer Huigens handen te vallen, en gekeurt te worden van een tong, die zoo keurigh op verscheide talen, de Zanggodinnen zoo toegedaen is, [...] Hier op dan dit werck het licht, onder het loof van Zuilichems doorluchtigen naem, betrouwende, [...]."

 

 

0124

auteur

Vondel

titel

Ondergang van Troje

plaats

Amsterdam

uitgever

Wees, Abraham de

drukker

Fontein, Thomas

jaar

1655

formaat/opbouw

04: A-F4

signatuur

196 F 17 2)

'genre'

klassieke poëzie

mecenas/patroon

Graef, Peter Hooft de; jonckheere van Zuidpolsbroek

aanvrager

Vondel

'motivatie'

"Op hoop dan of de nederduitsche vertaelinge van het wijt befaemde Trojaensche treurspel, vol hartroerende treurspelen, uwe. Ed. eenighzins, ten minste Vergilius ter liefde, moght behaegen; zoo offere ick uwe opluickende jeught dit boeck, als een proefstuck van d'andere boecken."

 

 

0125

auteur

Martinius, Martinus

titel

Novus Atlas Sinensis

plaats

Amsterdam

uitgever

Blaeu, J.

drukker

(Blaeu, J.)

jaar

1655

formaat/opbouw

plano: * A-Z Aa-z Aaa-Hhh b-e aa-ee a-k

signatuur

660 A 23

'genre'

atlas en landschapsbeschrijving van China

mecenas/patroon

Oost Indische Compagnie, de Heeren van de Generale etc

aanvrager

Blaeu, J.

'motivatie'

"Verscheyde redenen hebben my als gedwongen, uwer E. HoogªAchtb. desen Sinesen Atlas [...] toe te eygenen. [...] Een reden evenwel kan ick niet verswijgen, welcke is, dat dit Boeck van de E. Martinius op uwe Schepen, en als onder uwe bescherming, uyt der Sinesen schriften [...] in 't Latijn is beschreven, en alsoo ten dienste van 't Gemeen, en ook van die gene die de Geleertheyt en goede Konsten beminnen, overgebracht. In voegen, dat de wereldt uwer E.H.A. ten deele daer voor danck schuldigh is; en in sonderheyt ick, indien uwe E.H.A. gelieven sich te gewaerdigen, dit werck, en den arbeyt by my daer toe aenge¬wendt, om 't selve in ' licht te brengen, onder uwe gunstige beschutting te nemen".

 

0126

auteur

Barlaeus, Caspar

titel

Poemata [Ed.IV;pars 1]

plaats

Amsterdam

uitgever

Blaeu, J.

drukker

-

jaar

1645

formaat/opbouw

12: *10 A-Z12 Aa-Gg12 Hh6 Ii1

signatuur

410 G 11; 533 G 6

'genre'

gedichten

mecenas/patroon

Huygens, Contantijn

aanvrager

Barlaeus, C.

'motivatie'

'Nobilissimo viro Constantino Hugenio, Equiti, Zulechemi & Zeelhemi Domino, Celsissimo Arausionensium Principi à consiliis & secretis.'

 

 

0127

auteur

Barlaeus, Caspar

titel

Poemata [pars 2]

plaats

Amsterdam

uitgever

Blaeu, J.

drukker

-

jaar

1645

formaat/opbouw

12: *4 A-Z12 Aa12 Bb7

signatuur

410 G 12

'genre'

gedichten

mecenas/patroon

Schonckio, D.

aanvrager

Barlaeus, C.

'motivatie'

'Nobilissimo ac magnifico viro D. Danieli Schonckio, Poelgeestae Minoris Domino.'

 

 

0128

auteur

Corvinus à Belderen, Arnoldus

titel

Ad Titulum Digestorum

plaats

Amsterdam

uitgever

Jansonius, Joh.

drukker

-

jaar

1646

formaat/opbouw

12: *3 **8 A-Q12 R6

signatuur

1095 G 23

'genre'

rechten

mecenas/patroon

a. Bicker, C.

b. Pancratius, G.

c. Geelvinck, J.C.

d. Schaap, G.

aanvrager

Corvinus à Belderen, Arnold. Joh. Fil.

'motivatie'

'Nobilissimis, Amplissimis, Spectatissimisque viris, D. Cornelio Bicker, Domino in Swieten; D. Gerbrando Pancratio; D. Joanni Cornelio Geelvinck, antehac in Collegio, tum Illust. Hollandiae & West-Frisiae Ordinum, tum Praefectorum rei maritimae Delegato; D. Gerardo Schaap, JCto Illust. Foederatae Belgicae Ordinum ad Serenissimum Daniae Regem, Exlegato, Academiae Leydensis, & Illustris Gymnasii Amstelo­damensis Curatori. Reipublicae Amstelodamensis Consulibus et Rectoribus.'

 

 

0129

auteur

Besteben, M.F.

titel

Vlissinghen Geus

plaats

Amsterdam

uitgever

Fortuyn, Pieter Jansz.

drukker

Jaquet, Johannes

jaar

1646

formaat/opbouw

04: A-G4 H3

signatuur

687 D 47

'genre'

toneel

mecenas/patroon

Kroes, B.

aanvrager

Besteben, M.F.

'motivatie'

B.Kroes treedt op als 'patroon' van een debutant; "Toe-eygening' aen den Rijmlievige Ionghman B. Kroes. Waerde Vrundt, geen ding kan volkomen volmaeckt zijn, dan de vol­maecktheyt selve, noch de wercken der aldervermaerste en kunnen sonder bestrydinge niet bestaen, hoe veel te weyniger yets, dat van een onaensienelijcke te voorschijn komt, ghelijck dit VLISSINGEN GEUS. Niet gerijmt door een'er die hooge Scholen doorsnuffelt, of de hoofse gewoonten geleert heeft, maer die het meestendeel sijns (doch geringe) tyts, op het lant en onder de huysluyden heeft toegebracht en versle­ten. Daerom en is dese eersteling niet verwachtende, dan veelvoudighe aenvallen van sodanige personen, die meerder weeten dan mijn eenvuldige rymert. [...] Laet dese toe-eygening' u behaeghlijck zijn, door diense gedaen wort toot een kenteken van vruntschap, van U.E. Dienstwillige Vrunt M.F. Besteben. Nieuwendam, den 28 Iulij, 1646." Vervolgens vereert B. Kroes het werkje met een gedicht: "Ode op Vlissingen Geus".

 

 

0130

auteur

Bodinus, Joh.

titel

De republica librorum breviarum

plaats

Amsterdam

uitgever

Janssonius, J.

drukker

-

jaar

1645

formaat/opbouw

12: *12 *12 **12 A-Z12 Aa-Nn12 Oo10

signatuur

399 G 12

'genre'

politiek

mecenas/patroon

a. Fridericus, bisschop van Verdano

b. Augustus, bisschop van Razeburg

c. Fridericus, bisschop van Suerin

aanvrager

S.C.V.P. [?]

'motivatie'

"Reverendissimis, Serenissimis et Illustrissimis Principibus ac Dominis Dn. Friderico, Christiani IV. Regis Daniae Potentissimi Filio natu secundo, Episcopo Verdano, Coadjutori, et mox cum Deo futuro Archiepiscopo Bremensi, Haeredi Norvagiae, Duci Schlesvic. Holsat. Storm. et Dithmars. Comiti in Oldenburg et Delmenshorst, etc. Dn. Augusto, Episcopo Razeburgensi, Duci Brunsvicensi et Luneburgensi, Zell Regenti, etc. Dn. Friderico, Episcopo Suerinensi, Praeposito summo Archiep. Bremensis, Duci Brunvicensi et Luneburgensi, etc. Praeposito in Bucken.

 

 

0131

auteur

Comenius, J.A.

titel

Physicae ad lumen divinum reformatae

plaats

Amsterdam

uitgever

Janssonius, Joh. en Jodoc.

drukker

-

jaar

1645

formaat/opbouw

12: a12 b8 A-H12 I3.

signatuur

OK 80-172

'genre'

theologie

mecenas/patroon

Acontius, Jacobus

aanvrager

Comenius, I.A.

'motivatie'

"Scripturientis nostri aevi caco.the offensus Iacobus Acontius, Vir excellentissimus, provideni posse optabat, [...]".

 

 

0132

auteur

-

titel

Evangelia et Epistolae

plaats

Amsterdam

uitgever

Janssonius, Johannes

drukker

-

jaar

1645

formaat/opbouw

08: A-G8 H2.

signatuur

1066 F 7

'genre'

religieus

mecenas/patroon

Geldriae & Comitatus Zutphanie, Deputatis Ducatus

aanvrager

Baudartius, Gulielmus

'motivatie'

"Nobilissimis Amplissimis, Doctissimisq; viris, Dominis Deputatis Ducatus Geldriae & Comitatus Zutphanie: Vt et Magistratibus, Ecclesiae Ministris, Scholarchis, Rectoribus, ipsorumque collegis & Discipulis, qui sub ipsorum ferula siunt, libellum hunc."

 

 

0133

auteur

Corvinus à Belderen, J.C.

titel

Digestorum per aphorismus

plaats

Amsterdam

uitgever

Elzevirum, Lud [Elzevier]

drukker

-

jaar

0000

formaat/opbouw

12: *8 A-Z12 Aa-Cc12 Dd4.

signatuur

1057 G 36

'genre'

-

mecenas/patroon

Banchem, Ioan à

aanvrager

Corvinus à Belderen, J.C.

'motivatie'

"Clarissimo, Consultissimo viro, D. Ioan à Banchem, I.V.D. Reipublicae Leydensis Exgraphiario, Cognato honorando."

 

 

0134

auteur

Corvinus, Johannes Arnoldi

titel

Elementa juris civilis

plaats

Amsterdam

uitgever

Elzevirium, Lud. [Elzevier]

drukker

-

jaar

1645

formaat/opbouw

12: *6 A-N12 O6.

signatuur

410 G 15; 1057 G 36

'genre'

rechten

mecenas/patroon

a. Backer, Guilielmo

b. Burgius, Albertus Conradus

c. Schaap, Gerhardo

aanvrager

V.V.N.N.

'motivatie'

"Nobilissimis, Amplissimis, Spectatissimisque viris: D. Guilemo Backer, celeberrimae hujus urbis Consuli; D. Alberto Conradi Burgio, I.U.D. Exconsuli, nunc in rei maritimae praefectorum apud Amstelredamenses Collegio Assessori; antehac ad potentissimum Daniae Regem Legato; D. Gerhardo Schaap I.U.D., Exconsuli, nunc ad serenissimum Daniae Regem Legato; Illustris ejusdem urbis Gymnasii Curatoribus."

 

 

0135

auteur

E.G.H.[= E.G. Happel]

titel

Huidensdaegsche krygs-roman

plaats

Amsterdam

uitgever

Hoorn, Timotheus ten

drukker

-

jaar

1681

formaat/opbouw

08: *-2*8 A-Vv8

signatuur

2395 G 36

'genre'

historiografie

mecenas/patroon

Honigh, Nicolaes Johan

aanvrager

Smallegange, M.

'motivatie'

Nicolaes Johan Honigh is een zoon van Johan Honigh

 

 

0136

auteur

E.G.H.[= E.G. Happel]

titel

Huidensdaegsche krygs-roman, dl. 2

plaats

Amsterdam

uitgever

Hoorn, Timotheus ten

drukker

-

jaar

1681

formaat/opbouw

08: *-2*8 A-Vv8

signatuur

2395 G 36

'genre'

historiografie

mecenas/patroon

Honigh, Johan

aanvrager

Smallegange, M.

'motivatie'

Honigh is Ridder, Oud-Schepen en Raed der stadt Middelburg

 

 

0137

auteur

Choul, G. du

titel

Verhandeling van den godtsdienst der oude Romeinen

plaats

Amsterdam

uitgever

Janssonius van Waesberge, Joannes en Gillis

drukker

-

jaar

1684

formaat/opbouw

04: *4 A-3A4

signatuur

345 A 25

'genre'

historiografie

mecenas/patroon

a. Bergh, Johan vanden

b. Bergh, Jacob vanden

c. Bergh, Isaac vanden

d. Pla, Jan le

e. Moy, Jacobus

aanvrager

Janssonius van Waesberge, Johannes

'motivatie'

Dit door M. Smallegange vertaalde werk wordt door de uitgever opgedragen aan vijf neven die alle functies hebben in of in de buurt van Leiden. Johan vanden Bergh is o.a. burgemeester van Leiden; Jacob is o.a. kerkmeester van de hoofkerk; Isaac is schout van de Banne van Stompwijk, Wilsveen en Leidschendam; Jan le Pla is o.a. regent van het Catharina Gasthuis te Leiden; Jacobus Moy is kapitein van een burgercompagnie in Leiden.

 

 

0138

auteur

Choul, G. du

titel

Verhandeling van de legerschikking en krygs-tucht der Romeinen

plaats

Amsterdam

uitgever

Janssonius van Waesberge, Joannes en Gillis

drukker

-

jaar

1684

formaat/opbouw

04: +4 A-T4

signatuur

345 A 25

'genre'

historiografie

mecenas/patroon

Eversdyk, Mr. Nicolaes

aanvrager

Smallegange, M.

'motivatie'

Vertaler Smallegange draagt dit werk op aan zijn neef Nicolaes Eversdyk, burgemeester van Goes.

 

 

0139

auteur

Smallegange, M.

titel

Nieuwe cronyk van Zeeland

plaats

Middelburg

uitgever

Meertens, Johannes

drukker

-

jaar

1696

formaat/opbouw

02-in-6: *6 A-3S6 3T2

signatuur

1503 A 19

'genre'

kroniek

mecenas/patroon

Staten van Zeeland

aanvrager

Smallegange, M.

'motivatie'

-

 

 

0140

auteur

Gracian, Baltasar

titel

De mensch buyten bedroch

plaats

Gravenhage, 's-

uitgever

Ellinckhuysen, Jacobus van

drukker

-

jaar

1701

formaat/opbouw

08: *8 A-Y8

signatuur

1064 D 3

'genre'

roman, allegorische

mecenas/patroon

Suykers, Gerrelof

aanvrager

Ellinckhuysen, Jacobus van

'motivatie'

De uitgever draagt deze vertaling van M. Smallegange op aan Suykers, de uit de Peel afkomstige ambteloze mecenas, een van diegenen "die tot voordeel van de Boekhandel sijn, deselve helpen ondersteunen".

 

 

0141

auteur

Godeau, Antoine

titel

De tafereelen van penitency

plaats

Antwerpen [=Amsterdam]

uitgever

Eyck, Philips van

drukker

-

jaar

1671

formaat/opbouw

12: *12 A-R12

signatuur

1086 E 10

'genre'

theologie

mecenas/patroon

Beyer, Guilhelmus

aanvrager

Eyck, Philips van

'motivatie'

Van Eyck draagt deze vertaling op aan de 'licentiaet in de godtheit', Beyer.

 

 

0142

auteur

Bosch, Lambert van den

titel

Essays ofte poëtische betrachtingen

plaats

Amsterdam

uitgever

Bosch, L. van den [zie motivatie]

drukker

Lescaille, Jacob

jaar

1646

formaat/opbouw

12: *6 A-P12

signatuur

2774 E 54

'genre'

essays

mecenas/patroon

Surck, Antonium à

aanvrager

Silvius, L.

'motivatie'

Op de titelpagina staat "Gedrukt voor d'Autheur". Het boek is opgedragen aan A. à Surck: "ad Clarissimum D. Antonium à Surck, Bergarum Batavorum Dominum."

 

 

0143

auteur

Burghersdyk, Frank

titel

Institutio Logica dat is Reden-konstigh Onder-wys

plaats

Amsterdam

uitgever

Willemsz., Gerrit

drukker

Ravesteyn, Nicolaes van

jaar

1646

formaat/opbouw

08: A-Z8 Aa-Ee8 Ff4.

signatuur

1302 J 19

'genre'

didactisch

mecenas/patroon

Holland en West-Friesland, De Heeren Staaten van

aanvrager

Burghersdyk, Frank

'motivatie'

"Den Doorluchtighsten en Moghensten Heeren Den Heeren Staaten Van Hollandt en West-Frieslandt. [...] Deze boeken der Reden-konstighe Onder-wijzingen draagh en wy ik u, Doorluchtighste en Moghenste Heeren, met een nederigh ghemoedt op [...] Oók twijfel ik niet, óft ghy zult om de zelfde redenen, waar door ghy bewoghen zijnde, beslóóten hebt in alle Schóólen de zelfde Onder-wijzing waar te neemen, en goed-willighlijk dulden, dat zy onder uwe bescherming verzekert zijn, welke ghy zelve an de Schóólen en an 't licht bestemt hebt. [...] en de zelve teghen der Vyanden ghewelt en list bescherme, en uwer aller Raadt-slaghen Bestiere tót opbouwing zijns rijx, en tót uwer aller eeuwighe zalicheidt. Te Leiden den 15 September 1626."

 

 

0144

auteur

Kók, Alhardt Lodewijk

titel

Logica Practica Oft Oeffening der Reden-Konst

plaats

Amsterdam

uitgever

Troost, Johannes

drukker

Ravesteyn, Nicolaas van

jaar

1649

formaat/opbouw

08: *4 A-D8 E4.

signatuur

1302 J 19

'genre'

didactisch

mecenas/patroon

Amsterdam, de burgemeesters van

aanvrager

Kók, A.L.

'motivatie'

"Opdracht Aen De E.E. Ghroot-achtbaare, Eerentveste, Wijze, voorzienighe Heeren, Mijn Heeren de Burgher-Meesteren Der vermaerde Stadt Amstelredam. [...] en zo zal eindlijk (opdat ik alles in een besluite, en uw goedertieren ghedult niet langer misbruike) onze Stadt boven allen uitmunten, en ghy waerdighste Burgher-Vaderen over honderden van jaaren by de laatste Nakomelingen over deze en alle andere uwe deughden, onzen Vaderlande beweezen, gheroemt en ghelieft zijn [...]"

 

 

0145

auteur

Ignatius Antiochenus

titel

Epistolae genuinae S. Ignatii Martyris

plaats

Amsterdam

uitgever

Blaeu, Joannem

drukker

Blaeu, J.

jaar

1646

formaat/opbouw

04 : *4 A-Z4 Aa-Qq4 Rr3.

signatuur

224 F 1

'genre'

religieus

mecenas/patroon

a. Pancratius, Gerbrand

b. Geelvink, J.C.

c. Schaap, Gerard

d. Bicker, Corn.

aanvrager

Vossius, Isaac

'motivatie'

"Illvstribvs viris, Gerbrando Pancratio, Ioanni Cornelio Geelvink, antehac in Collegio, tum Illust. Hollandiae & West-Frisae Ordinum, tum praefectorum rei maritimae, Delegato; Gerhardo Schaap, IC. Curatori Academiae Lugdunensis, ex Legatione extraordinaria ad Serenissimum Daniae Regem, transactione pacis felicissime procurata, Reduci; Cornelio Bickero, Domino in Swieten; Reip. Amstelodamensis Consilibus."

 

0146

auteur

Forbesius, Patric.

titel

Commentarius in Apocalypsin

plaats

Amsterdam

uitgever

Elzevirum, Ludovicum

drukker

[Elzevier]

jaar

1646

formaat/opbouw

04 : (a)-(d)4 A-Z4 2A-2Z4 3A-3G4.

signatuur

1728 F 26

'genre'

religieus

mecenas/patroon

Jacobus, koning van Brittannië enz.

aanvrager

Forbesius, P.

'motivatie'

"Serenissimo potentissimoque Monarchae, JACOBO, Dei gratia, magnae Britanniae, Franciae, et Hiberniae Regi, fidei defensori, etc. Principi ac domino meo clementissimo, Gratiam & pacem, cum felicibus & perpetuis dignitatis Regiae incrementis, a Deo Patre in Domino nostro Jesu Christo, Rege regum, & Domino dominantium."

 

 

0147

auteur

Fruyter, L. de

titel

Bedekten verrader

plaats

Amsterdam

uitgever

Hilten, Jan van

drukker

Hilten, Jan van

jaar

1646

formaat/opbouw

04 : A-G4 H1.

signatuur

690 F 114

'genre'

toneel

mecenas/patroon

Garmes, Adam Karels van

aanvrager

Fruyter, Leon de

'motivatie'

"Opdracht aan den vermaarden Toneel-Speelder ende Poet ADAM KARELS Van GARMES." [De Fruyter vraagt hierin om bescherming door een meerdere (t.w. Adam Karels van Garmes) van zijn werk tegen eventuele laster.] "[...] Ik eyndige en verhoop uw aanneming, op dat ik altijdts magh blijven U.E. verbonden konst-genoot, en leerling."

 

 

0148

auteur

Hollebekius, Jacobus

titel

De verloren ende wedergevonden soon

plaats

Amsterdam

uitgever

Brandt, Marten Jansz.

drukker

Stichel, Dominicus van der

jaar

1646

formaat/opbouw

04 : (*)4 (**)4 A-Z4 2A-2Z4 3A-3L4.

signatuur

1709 H 24

’genre'

religieus

mecenas/patroon

a. Hollebeke, Pieter de oude

b. Heule, Christiaen van

aanvrager

Hollebekius, Jacobus

'motivatie'

J. Hollebekius richt zich in zijn 'dedicatie' tot zijn broer Pieter Hollebeke de oude en zijn zwager Christiaen van Heule (mathematicus). In hoeverre een eventueel beschermheerschap hier nog los valt te zien van vriendschaps-/familieband, is moeilijk te zeggen.

 

 

0149

auteur

Bredero, G.A.

titel

Moortje

plaats

Amsterdam

uitgever

Hout-haeck, Dirck Cornelisz.

drukker

Ravesteyn, Nicolaes van

jaar

1646

formaat/opbouw

04 : A-L4.

signatuur

689 C 65

'genre'

toneel

mecenas/patroon

Dyck, Jacob van

aanvrager

Bredero, G.A.

'motivatie'

Evenals de "Spaenschen Brabander" is dit werk opgedragen aan Jacob van Dyck. Bredero noemt Van Dyck de: "[...] waerdige Mecenas [sic] van onse Tijt!" Iets verder: "V biddende dat ghy mijne vrymoedigheyt [...] als om V.E. een vrolijcke verlichting en verlusting aen te brengen, en mijne goetwilligheyt tot uwaerts te vertoonen, goedelijck nemen wilt. Daer en boven wensch ick uyt gantscher zielen eens de gelegentheyt te hebben om V.E. een grooter vermaeck, en waerdiger dienst te doen. [De 'Spaenschen Brabander'?] Hier mede sal ick endigen, [...] het welck V.E. wenscht uyt Amsterdam den lesten December, in 't Iaer 1616. Vwen Dienstwillighe Vrient en Diender G.A. Bredero."

 

 

0150

auteur

Brune, Johan de

titel

Proverbia, of de spreucken van Salomon

plaats

Middelburg

uitgever

Moulert, Symon

drukker

-

jaar

1619

formaat/opbouw

08: *8 A-P8

signatuur

Leiden, UB: 1075 A 28

'genre'

spreekwoorden

mecenas/patroon

Middelburg, kerkeraad van

aanvrager

Brune, Johan de

'motivatie'

-

 

 

0151

auteur

Brune, Johan de

titel

Emblemata

plaats

Amsterdam

uitgever

Kloppenburch, Ian Evertsen

drukker

Hellen, Hans van der; Middelburg

jaar

1624

formaat/opbouw

04: *2 *4 A-2Y4

signatuur

499 C 22; 2417 G 1; O 67-54; O 73-226

'genre'

emblemata

mecenas/patroon

Tenys, Steven

aanvrager

Brune, Johan de

'motivatie'

De Brune draagt het werk op aan Tenys, gecommitteerde raad van de Staten van Zeeland en van de Admiraliteit te Middelburg.

 

 

0152

auteur

Brune, Johan de

titel

Emblemata, 2e dr.

plaats

Amsterdam

uitgever

Kloppenburch, Ian Evertsen

drukker

Hellen, Hans van der; Middelburg

jaar

1636

formaat/opbouw

04: *2 *4 A-3A4 3B2

signatuur

499 C 22; 2417 G 1; O 67-54; O 73-226

'genre'

emblemata

mecenas/patroon

a. Knuyt, mevrouw De

b. Merckt, Anna vander

aanvrager

Brune, Johan de

'motivatie'

De Brune draagt het werk op aan Tenys, gecommitteerde raad van de Staten van Zeeland en van de Admiraliteit te Middelburg. In de gewijzigde titeluitgave van 1636 zijn 349 zede­spreuken toegevoegd, opgedragen aan mevrouw de Knuyt, terwijl ook de echtgenote van Cornelis Tenys, Anna vander Merckt toegezongen wordt.

 

 

0153

auteur

Brune, Johan de

titel

Nieuwe wyn in oude le'er-zacken

plaats

Middelburg

uitgever

Roman, Zacharias

drukker

Hellen, Hans vander

jaar

1636

formaat/opbouw

12: A-Y12

signatuur

399 F 34

'genre'

spreekwoorden

mecenas/patroon

Knuyt, I. de

aanvrager

Brune, Johan de

'motivatie'

-

 

 

0154

auteur

Brune, Johan de

titel

Ziel-gherechten

plaats

Middelburg

uitgever

Roman, Zacharias

drukker

Christiaens, Willem; Leiden

jaar

1643

formaat/opbouw

08: A-S8 T4

signatuur

2784 H 28

'genre'

proza

mecenas/patroon

Prinses van Oranje

aanvrager

Brune, Johan de

'motivatie'

-

 

 

0155

auteur

Brune, Johan de

titel

Psalmen, De CL. Davids

plaats

Middelburg

uitgever

Roman, Zacharias en Michiel

drukker

-

jaar

1644

formaat/opbouw

08: A-X8

signatuur

OK 72-121; 486 G 6; 1021 J 6

'genre'

psalmen

mecenas/patroon

Staten Generaal

aanvrager

Brune, Johan de

'motivatie'

-

 

 

0156

auteur

Brune, Johan de

titel

Banket-werk

plaats

Middelburg

uitgever

Fierens, Jaques

drukker

Fierens, Jaques

jaar

1657

formaat/opbouw

08: ...8 A-2H8

signatuur

OK 73-31

'genre'

proza

mecenas/patroon

Zeeland, Raad van

aanvrager

Brune, Johan de

'motivatie'

-

 

 

0157

auteur

Brune, Johan de

titel

Banket-werk, dl. 2

plaats

Middelburg

uitgever

Fierens, Jaques

drukker

Fierens, Jaques

jaar

1660

formaat/opbouw

08: ...8 2...4 A-2E8 2F-2L4

signatuur

447 F 24; OK 77-74

'genre'

proza

mecenas/patroon

Zeeland, Gecommitteerde Raden van

aanvrager

Fierens, Jaques

'motivatie'

-