Joost van den Vondel (1587-1679)

HET PASCHA.

VERGHELIJCKINGHE

VAN DE

VERLOSSINGHE DER KIND’REN ISRAELS

MET DE

VRIJ WORDINGHE.

DER

VEREENICHDE NEDERLANDSCHE PROVINCIEN.

Aş 1612

Hoewel den vlugghen tijt d’wtkomste der Hebreeuwen
Spijt Moysi gulde pen met veel verloopen eeuwen
Heel wt te wisschen dacht: zoo is het even beelt
Van Israels triumph zoo aerdich weer volspeelt
Opt Nederlandts Toneel, dat gheene van dees beyden
Nau vanden andren is met waerheyt t’onderscheyden.
Wien schildert Pharao na t’ leven naecter af,
Als Philippo den Monarch den eenen met syn Staf
Beheerscht den blauwen Nyl; den and’ren draecht in handen
Den Scepter wiens ghebiet strect over Tagus stranden;
Den eenen Osiris eert met gheboghen knien;
Den and’ren zal den God des Tybers eere bien;
Den eenen maeyt int graf d’onnoosle zuyghelingen;
Den anderen, die noch aen s’moeders borsten hinghen;
Den eenen Iacobs huys verdruct met slavernij;
En d’ ander t’ Nederlandt verheert met tyrannij;
Den wettighen Gods-dienst belet den eenen duyster,
En d’ ander al verblint ghehenght niet dat den luyster
Des Euangeliums ghelijc een Son doorbreect,
Noch dat de waerheyt t’hooft ten Hemel erghens steect.
      Israel zijnde dus in droefheyt en in rouwe,
De vouten schallen doet van s’ Hemels hooch ghebouwe;
O Vader! roepen sy, wilt ghy wt uwen tros
De pijlen uwes toorns steeds op ons laten los,
Ghedenckt doch aent verbont dat ghy met uwer knechten
Voorvaders goedertier hier voormaels wout oprechten;
Oft zoo ghy onser naer u goedtheyt niet ghedenckt,
Ten minsten d’ eere ws naems, o Heere! niet en krenckt,
Ghedoocht niet dat wy (ach!) den tijdt van onse leven
Den vijanden tot roof en spijse zijn ghegheven.
      Belgica van ghelijc met zuchten en gheklach
Den droeven Echo wect, en stenet nacht en dach,
O Heere! Laet op ons de lieffelijcke stralen
Ws aenschijns vanden troon des Hemels neder dalen;
Wy zijn, eylaes, bevlect met ongherechticheyt,
Dus reynicht ons int bloedt van Christi sterflijcheydt,
Syn eenighe offerhand’ neemt aen tot een voldoeningh
Onser misdaden, en volkomene verzoeningh.
      God Iacobs stenen hoort, en tot Voorvechters trou
Wect Amrams zonen beyde, en die van t’ Huys Nassou,
Den Nederlanders tot Beschermeren en Voochden,
Die tsamen hunnes volcks verlossinghe beoochden.
      Die eer voor Memphis heeft ghestreen als besten vriendt,
Wordt eynd’lijc haer partije, en die voorheen ghedient
Heeft t’ strengh Bourgoensche Hof sich rustet teghens Spaengien,
O wonderbaerlijc schict sich Moyses met Orangien!
Den een strijdt voor de Wet, den and’ren slaet de trom,
En vrijt met synen arm het Euangelium;
Den eenen gaet d’ Hebreen de roode golven banen,
En d’ander leyt de syn door eenen vloet van tranen,
Al recht door t’gholvich Meyr van klibber breyn en bloedt;
De Slaven d’een ontslaet en d’ander steect den Hoet
Der vrijheyt inde locht, en eynd’lijc strect sich even
Huns vijandts ondergangh te zamen tot den leven.
      Pharao voor een graf het roode Meyr beerft,
Philippus out en grijs katijvich henen sterft:
God wel verscheyden straft, d’een vroech en d’ander spade
Maer eyndelijc overvalt hyn beyd syn onghenade.
Den zelven Koningh die t’Rijc Israels bevesten,
Heeft eyndelijc u zaec, o Belgica! ten lesten
Voleyndicht in triumph: dies dy niet langher quelst,
Dewijl hy dynen staet met syne macht omhelst:
Hoe is de macht ghegroeyt van u verbonden Steden,
Sint desen grooten Helt gingh inde schoenen treden
Syns Vaders, welck (eylaes!) verraderlijc en straf
De swarte nijdicheydt geblixemt heeft int graf,
Help God! de wraec is u, ghy zult hier namaels eyssen
Het dier vergoten bloedt met een ghekromde Zeyssen.
Wat rester nu? dan God te vlechten met bescheydt
Den loffelijcken krants van ware dankcbaerheydt:
Vreest gen die lichtlijc kan verstroyen inder ijlen
Het steunsel van u zaec, den Bos gheknoopte Pijlen
Peynst om den ghenen die de volckren van Sion
Als Slaven voeren liet gheboeyt naer Babylon.


Ingezonden door J.R. van Wijk op: 19 July 2001