
Als je aan Indonesië denkt, is de link met het verleden
onvermijdelijk. Indonesie, de enorm uitgestrekte archipel, laat zich niet
makkelijk in een keer kennen. Het is een mix van vele culturen, die van
Java en Bali zijn het bekendst. ‘Ons Indie’ was eeuwenlang een handelskolonie
van Nederland. Hoe komt het nou eigenlijk dat Indonesie nu een enkele staat
is, sterker nog vanuit de herinnering altijd een enkele staat lijkt te zijn
geweest? Wat is de rol van de Nederlandse koloniale tijd daarin geweest?
De beeldvorming van een land hangt samen met de wijze waarop het zich presenteert,
in politiek-culturele zin, maar nog meer met de wijze van berichtgeving
door internationale media. Dat lijkt iets van deze tijd en in zekere zin
is dat natuurlijk ook zo. Vroeger had je nog geen electronische audiovisuele
media, maar de koloniale politiek van de 19e eeuw zorgde voor een ongenuanceerde
beeldvorming die te vergelijken is met de politiek gekleurde berichtgeving
van bijvoorbeeld CNN. In het geval van Nederlands-Indie werd taal ingezet
als politiek-cultureel pressiemiddel om eenheid en controle te verkrijgen
in deze immens diverse verzameling van eilanden