ARCHIVALIA

Tot het doorgenomen bronnenmateriaal behoort zowel secundaire literatuur waarin naar archivalia wordt verwezen als een aantal archiefbestanden van de Koninklijke Vereeniging ter Bevordering van de Belangen des Boekhandels en van het Gemeente-archief Amsterdam. Alle vermeldingen zijn in chronologische volgorde geplaatst en bestaan uit een bronvermelding (de gebruikte afkortingen staan hier onder), gevolgd door een samenvatting of transcriptie, en worden afgesloten door een kader waarin respectievelijk een of meer trefwoorden zijn opgenomen, een aanduiding van de archiefbewaarplaats en een datering.  

zonder datering

16e eeuw - 1e helft 17e eeuw - 3e kwart 17e eeuw - 4e kwart 17e eeuw - 18e eeuw

Gebruikte afkortingen:

Breen                           J.C. Breen. Rechtsbronnen der stad Amsterdam. 's-Gravenhage 1902.

Briels                            J.G.C.A. Briels. Zuidnederlandse boekdrukkers en boekverkopers in de Republiek der Verenigde Nederlanden omstreeks 1570-1630. Nieuwkoop.

Dillen                            J.G. van Dillen. Bronnen tot de geschiedenis van het bedrijfsleven en het gildewezen van Amsterdam. Uitg. door -. Dl. 1: 1512-1611; dl. 2: 1612-1632; dl. 3: 1633-1672. 's-Gravenhage 1929 vlg. (RGP, 69). (trefwoorden: boekverkoopers, drukkers, kramers).

Eeghen, Boekh             I.H. van Eeghen. De Amsterdamse boekhandel 1680-1725. 5 dln. Amsterdam 1960-1978.

Eeghen, Gilden             I.H. van Eeghen. De gilden. Theorie en praktijk. Bussum 1965 (Fibula).

GAA                            Gemeente-archief Amsterdam. (Archief nr. 5061: Rechterlijk Archief.)

H. Noordkerk.             Handvesten; ofte Privilegien ende Octroyen mitsgaders willekeuren, costuimen, ordonnantien en handelingen der stad Amstelredam. 3 dln. Amsterdam 1748.

Harline                         C.E. Harline. Pamphlets, printing, and political culture in the early Dutch Republic. Dordrecht 1987. (Betreft de periode 1565-1648.)

Kl/vSt                          Kleerkooper, M.M. & W.P. van Stockum. De boekhandel te Amsterdam voornamelijk in de zeventiende eeuw. Bibliographische en geschiedkundige aanteekeningen. Verzameld door M.M. Kleerkooper, aangevuld en uitgegeven door W.P. van Stockum jr. 2 dln. Den Haag 1914-1916.

Nierop                         L. van Nierop, 'De handeldrijvende middenstand in Amsterdam in 1742', Amstelodamum Jaarboek 45 (1953) 193-230.

Selm                             Selm, Bert van. "Een menighte treffelijcke boecken". Nederlandse boekhandelscatalogi in het begin van de zeventiende eeuw. Utrecht 1987 (Proefschrift Amsterdam).

VBBB                          Archief Koninklijke Vereeniging ter Bevordering van de Belangen des Boekhandels.  

Archivalia uit de Bibliotheek van de Koninklijke Veereniging ter Bevordering van de Belangen des Boekhandels

I.          Memoriaal van 't Comptoir van het Boek- Kunstverkoopers en Boekdruckers Gildt. Inv. nr. B 52 (6211 a1).

II.         Copye van de Ordonnantiën ende Willekeuren rakende St. Lucasgilde voor de separatie der Boekverkopers (1662).

III.       Idem na bovengenoemde separatie (dus na 1662).

Delen II en III bevatten geen voor het onderzoek interessant materiaal, en zijn op te vatten als de statuten en reglementen van het Gilde.

Deel I bevat een aantal relevante stukken:

I a.       Een Register dat als volgt wordt ingeleid:

            Bij gebrek van aantekening van het geene na de scheiding van die van St. Lucas, en de opregting van het Nieuwe Gild, is voorgevallen hebben wij geoordeelt niet ondienstig te zijn, hier te laten volgen vooreerst den REGISTER van alle de Acten en Documenten, die in de Casse van het Gild berusten, so als deselve daar genommert en bij een gebracht zijn in 't Boek geteekent A.

            De mogelijk relevante stukken zijn hieronder genoemd. De originelen zijn niet aanwezig in (de bestudeerde delen van) het archief, en zouden dus verloren kunnen zijn geraakt. Zie echter de voetnoot.

            Nr        onderwerp

            3          Gedrukte ordonnantie gepubliceert den 31 July 1648 tegen de omloopers.

            18        Request tegen de kramers om die te plaatsen bij malkander.

            * 20     Verklaring van den ongeoorloofden verkooping gehouden in 't Vergulde Vlies 16 febr. anno 1671

            * 22     Verklaring beleid van de overluyden wegens den ongeoorloofde verkoping op 13 April 1671

            33        Request tegen de Omloopers en kramers anno 1676, 1677.

            41        Verklaring van een ongeoorlofde verkooping 2 *septembris* 1684

            42        Ampliatie van de ordonnantie in dato 26 Jan 1695 tegen de omloopers

            43        Ordonnantie tegen ombrengen ende omdragen van Catalogi etc. in dato 24 Jan. 1702

            57        Ontwerp tot weering van 't drucken voor de Omloopers opgestelt door Ordre van Burger Meesteren, December 1702

            * Stukken aldus gemerkt mogelijk wel aanwezig. Zie verdere bespreking hieronder.

ZB Middelburg             Zeeuwse Bibliotheek, Middelburg.